Przepisy zostały zaskarżone przez jednego z mieszkańców Mazowsza. W lipcu 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że ograniczenia zostały wprowadzone bez wystarczającej podstawy prawnej, stwierdzając nieważność kwestionowanych zapisów.

W związku z wyrokiem  Sądu Pierwszej Instancji Sejmik Województwa Mazowieckiego wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W dzisiejszym postępowaniu kasacyjnym NSA oddalił jednak skargę, pozostawiając w mocy wyrok Sądu Pierwszej Instancji. Oznacza to, że rozstrzygnięcie WSA stało się prawomocne. A zakazy które obowiązywał w latach 2020-2023 były bezprawne.

WIĘCEJ INFORMACJI WKRÓTCE!

Dlaczego o ogrzewaniu warto pomyśleć z wyprzedzeniem?

Sezon grzewczy 2025/2026 pokazał, jak dynamiczna może być sytuacja na rynku opału. Wyjątkowo mroźna zima sprawiła, że w bardzo krótkim czasie gwałtowanie wzrósł popyt na pellet. Jednocześnie utrzymujące się przez dłuższy czas niskie temperatury wpłynęły na spadek wydajności tartaków – głównych dostawców biomasy drzewnej wykorzystywanej do produkcji pelletu. Ograniczona dostępność surowca przełożyła się na podaż tego paliwa. W efekcie rynek nie był w stanie w pełni zaspokoić rosnącego zapotrzebowania na pellet, co doprowadziło do zachwiania równowagi między popytem a podażą.

Czy problemy z zakupem pelletu mogą się powtórzyć? 

Biorąc pod uwagę relację popytu i podaży na rynku pelletu, można spodziewać się, że sytuacja obserwowana w ostatnim sezonie grzewczym może się powtórzyć. Coraz więcej gospodarstw domowych inwestuje w instalacje grzewcze oparte na pellecie, co systematycznie zwiększa całkowite zapotrzebowanie na to paliwo. Zarazem ograniczenia związane z dostępnością i pozyskaniem surowca do jego produkcji wpływają na stronę podażową rynku. W efekcie krajowi producenci mogą nie być w stanie w pełni zaspokoić rosnącego w okresie zimowym popytu, co w konsekwencji może prowadzić do ponownego wystąpienia napięć i ograniczonej dostępności pelletu w sezonie grzewczym.

Dlatego tak istotnym jest, aby zakupy pelletu na zimę zaplanować i zrealizować z wyprzedzeniem. Zakup pelletu poza okresem największego popytu pozwali nie tylko uniknąć problemów z dostępnością, ale również umożliwi wybór pelletu najwyższej jakości, o wysokich parametrach, od sprawdzonego dostawy, w rozsądnej cenie.

Kupując pellet teraz, masz większy wybór

W ubiegłym sezonie grzewczym tę szczególnie trudną sytuację odczuli klienci, którzy zwlekali z zakupem pelletu do nadejścia pierwszych mrozów. Gdy popyt osiągnął rekordowe poziomy, zmuszeni byli podejmować decyzje zakupowe w oparciu przede wszystkim o aktualną dostępność produktu. W praktyce oznaczało to wysokie ceny, konieczność akceptacji dłuższych terminów realizacji zamówień lub wyboru pelletu o parametrach odbiegających od wcześniej stosowanego paliwa. Część konsumentów skuszona niższą ceną decydowała się na zakupu pelletu typu agro lub produktów o niezweryfikowanym pochodzeniu, niższej jakości. Taka oszczędność często okazuje się jedynie pozorna i w dłuższej perspektywie może prowadzić do problemów pracy kotła, w tym spadku sprawności urządzenia czy zwiększonego ryzyka jego awarii. Dlatego przy wyborze pelletu szczególnie istotne są parametry jakościowe potwierdzone certyfikatem, które bezpośrednio wpływają na efektywność ogrzewania, koszty eksploatacji kotła oraz komfort użytkowania instalacji grzewczej.

Dowiedz się więcej - Dlaczego warto kupić pellet zanim przyjdą pierwsze chłody

Jak wybrać pellet drzewny wysokiej jakości?

Najpewniejszą metodą jest wybór pelletu z cetyfikatem ENplus®A1, który stanowi potwierdzenie, że paliwo spełnia rygorystyczne normy dotyczące kaloryczności, gęstości nasypowej, wilgotności i zawartości popiołu. Właśnie taki certyfikat posiada pellet Premium Selection od polskiego producenta – Biomasa Partner Group. Wybór tego produktu to gwarancja stabilnej i powtarzalnej jakości.

Wybierz pellet wysokiej jakości Premium Selection i przygotuj się na zimę już dziś !

Wysokiej jakości pellet drzewny, taki jak pellet Premium Selection, charakteryzuje się stabilnością parametrów technicznych, dzięki czemu przy właściwym przechowywaniu zachowuje swoje właściwości przez długi czas. Zalecane jest składowanie pelletu w pomieszczeniach suchych, nie narażonych na bezpośrednie działanie czynników atmosferycznych. Worki należy izolować od podłoża magazynując je na paletach, na których pakowany i dostarczany jest pellet. Możesz więc śmiało kupić pellet już dziś i mieć pewność, że zachowa on swoje parametry, a Ty będziesz cieszyć się spokojem, efektywnym i komfortowym ogrzewaniem przez cały sezon.

Kup pellet drzewny Premium Selection już dziś i ciesz się komfortowym ogrzewaniem przez całą zimę!

Więcej informacji o Biomasa Partner Gruop

Modła Królewska, ul. Bursztynowa 37, 
62-571 Stare Miasto
tel. +48 (63) 245 59 29
e-mail: biuro@biomasapartner.pl
www.biomasapartner.pl 

Publikujemy stanowisko Izby Gospodarczej Urządzeń OZE i Polskiego Przemysłu dotyczące zasad anonimizacji raportów badawczych wykorzystywanych przy kwalifikacji urządzeń na Listę Zielonych Urządzeń i Materiałów (ZUM). Dokument przedstawia argumentację Izby w trwającej dyskusji na temat przejrzystości dokumentacji związanej z programem „Czyste Powietrze”.

Program „Czyste Powietrze” należy do największych programów wsparcia inwestycji energetycznych realizowanych w Polsce. Dzięki niemu setki tysięcy właścicieli domów jednorodzinnych otrzymują dofinansowanie na wymianę źródeł ciepła oraz poprawę efektywności energetycznej budynków. Łączna wartość środków przeznaczonych na jego realizację przekracza 100 mld zł.

Naturalne wydaje się więc pytanie:

Czy obywatel finansujący ten program ze swoich podatków ma możliwość sprawdzenia dokumentów, które decydują o dopuszczeniu urządzeń do otrzymania publicznych dotacji?

Okazuje się, że odpowiedź nie jest jednoznaczna.

Raporty są, ale nie wszystkie informacje można zobaczyć

Warunkiem wpisania pomp ciepła na Listę Zielonych Urządzeń i Materiałów (Lista ZUM) jest przedstawienie raportów z badań wykonanych przez akredytowane laboratoria z państw Unii Europejskiej lub EFTA.

To właśnie te raporty stanowią podstawę potwierdzenia deklarowanych parametrów urządzeń.

Jednak analiza dokumentacji udostępnianej na Liście ZUM pokazuje, że część raportów publikowana jest w wersji zanonimizowanej. Nie chodzi wyłącznie o podpisy, dane osobowe czy numery seryjne. Analiza dokumentacji udostępnianej na Liście ZUM wskazuje, że zakres anonimizacji niektórych raportów wykracza poza dane osobowe, podpisy czy numery seryjne i obejmuje również informacje dotyczące komponentów urządzeń, parametrów pomiarowych lub danych wykorzystywanych do obliczeń.

Pojawia się zatem istotne pytanie o granice anonimizacji dokumentów stanowiących podstawę wydatkowania środków publicznych.

Tajemnica przedsiębiorstwa czy prawo obywatela do informacji?

Instytut Ochrony Środowiska – Państwowy Instytut Badawczy, prowadzący Listę ZUM,
w odpowiedzi na wniosek Izby Gospodarczej Urządzeń OZE i Polskiego Przemysłu wskazał, że raporty z badań mogą zawierać informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa i dlatego nie mogą być udostępniane w pełnym zakresie. Instytut podkreśla jednocześnie, że jego zadaniem jest pogodzenie zasady jawności z obowiązkiem ochrony informacji ustawowo chronionych.

To stanowisko otwiera jednak kolejną dyskusję.

Program „Czyste Powietrze” nie jest przedsięwzięciem prywatnym. Decyzje o wpisaniu urządzeń na Listę ZUM mają bezpośredni wpływ na wydatkowanie środków publicznych oraz na wybory dokonywane przez beneficjentów programu. W takich przypadkach przejrzystość procedur staje się jednym z fundamentów zaufania obywateli do państwa.

Czy wszystkie ukrywane informacje rzeczywiście stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa?

Największe wątpliwości budzi fakt, że część danych podlegających anonimizacji w raportach badawczych jest jednocześnie powszechnie dostępna. Te same parametry można znaleźć m.in. w kartach produktów producentów, na etykietach energetycznych, w europejskiej bazie EPREL czy w publicznie dostępnych bazach certyfikatów.

W praktyce rodzi to istotną wątpliwość: czy informacje objęte obowiązkiem publikacji na podstawie przepisów prawa Unii Europejskiej mogą być równocześnie kwalifikowane jako tajemnica przedsiębiorstwa w dokumentacji stanowiącej podstawę uzyskania dostępu do środków publicznych?

Jeżeli określone dane są już dostępne w przestrzeni publicznej na mocy obowiązujących regulacji, zasadne staje się pytanie, czy ich anonimizowanie w raportach będących podstawą kwalifikacji urządzeń do programów wsparcia rzeczywiście służy ochronie tajemnicy przedsiębiorstwa, czy też ogranicza możliwość społecznej kontroli procedur związanych
z wydatkowaniem środków publicznych.

Jak zweryfikować urządzenie?

Z perspektywy beneficjenta programu możliwość identyfikacji urządzenia poddanego badaniom ma znaczenie praktyczne. Ograniczenie dostępu do informacji o kluczowych komponentach może utrudniać weryfikację, czy produkt oferowany na rynku odpowiada egzemplarzowi przebadanemu przez laboratorium akredytowane.

Jeżeli z raportu usunięto informacje dotyczące głównych komponentów urządzenia, może znacząco utrudniać samodzielną weryfikację zgodności urządzenia z egzemplarzem poddanym badaniom.

• czy zastosowano tę samą sprężarkę,
• czy nie zmieniono sterownika,
• czy wykorzystano identyczny wentylator,
• czy urządzenie dostępne obecnie na rynku odpowiada egzemplarzowi poddanemu badaniom.

Nie chodzi tutaj o ujawnianie know-how producenta.

Chodzi o możliwość niezależnej weryfikacji zgodności urządzenia finansowanego z pieniędzy publicznych.

Potrzebne są jasne zasady

Sprawa anonimizacji raportów nie powinna być postrzegana jako spór pomiędzy producentami czy organizacjami branżowymi.

To pytanie o standard funkcjonowania państwa.

Jeżeli miliardy złotych środków publicznych są wydawane na podstawie określonej dokumentacji technicznej, zasady jej udostępniania powinny być jednoznaczne, przejrzyste
i jednakowe dla wszystkich.

Nie powinno być wątpliwości:

• które informacje mogą zostać objęte ochroną,
• kto podejmuje decyzję o zakresie anonimizacji,
• według jakich kryteriów jest ona oceniana,
• oraz jakie dane muszą pozostać jawne ze względu na interes publiczny.

To nie jest koniec dyskusji

Izba Gospodarcza Urządzeń OZE i Polskiego Przemysłu skierowała do Instytutu Ochrony Środowiska pytania dotyczące zasad anonimizacji raportów oraz wystąpiła o udostępnienie pełnej dokumentacji w zakresie informacji, które są publicznie dostępne lub mają znaczenie dla społecznej kontroli wydatkowania środków publicznych. Instytut odmówił udostępnienia pełnych raportów, powołując się na ochronę tajemnicy przedsiębiorstwa.

Na tym jednak sprawa się nie kończy.

W najbliższym czasie Izba zamierza zwrócić się do właściwych instytucji państwowych
o ocenę obowiązujących praktyk w zakresie anonimizacji raportów badawczych,
z perspektywy ochrony konsumentów, praw przedsiębiorców oraz standardów przejrzystości wydatkowania środków publicznych.

Dyskusja dotycząca zakresu jawności dokumentacji badawczej wykracza bowiem daleko poza sam program „Czyste Powietrze”. Dotyczy fundamentalnych zasad funkcjonowania państwa, społecznej kontroli procesów kwalifikacyjnych oraz granic ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa w sytuacji, gdy dokumentacja techniczna stanowi podstawę przyznawania wsparcia finansowanego ze środków publicznych. W przypadku programów o budżecie przekraczającym 100 mld zł przejrzystość procedur i możliwość niezależnej weryfikacji dokumentów stają się istotnym elementem budowania zaufania obywateli do instytucji publicznych.

Jednak aby sprostać oczekiwaniu i zadowolić tych, którzy dotarli ze mną tak daleko, postaram się napisać co i kiedy należy rozpatrzyć jako teoretycznie lepsze źródło ciepła. Zaznaczam, że nikt nie jest nieomylny i nie zwracam kosztów inwestycji poczynionej w efekcie czytania poniższej treści. Ale do celu, bo miało być przecież krótko…

Obie technologie są dobre - zarówno kotły pelletowe jak i pompy ciepła

 Można oczywiście polemizować, co jest bardziej nowoczesne i bardziej zaawansowane. Wielu powie, że kotły na drewno, a nawet na pellet są znane od dawna i jest to przestarzała technologia, aczkolwiek dzisiejsze kotły pelletowe, te renomowanych firm i mających cenę minimum kilkanaście tysięcy złotych, a często ponad dwadzieścia, to naprawdę nowoczesna i zaawansowana technologia. Jeśli ktoś twierdzi, że pompy ciepła są najnowszą technologią, to jest w błędzie. Pierwsze pompy ciepła stworzone zostały ponad sto lat temu. Ponadto pompa ciepła to nic innego jak lodówka, tylko układ jest odwrócony i trochę większy. Faktem jest że dzisiejsze pompy ciepła, szczególnie tych renomowanych firm, to prawdziwe perełki. Tak więc jeśli mówimy o nowoczesności, to można by trochę polemizować.

Do jakiego domu będzie pasować pompa ciepła a do jakiego kocioł na pellet?

Jeśli ktoś zaczyna się trochę nudzić, to już teraz rozwieję trochę wątpliwości i napiszę, że dla nowych domów zdecydowanie proponowałbym pompę ciepła, a dla starszych – kocioł pelletowy. Ciekawski zadałby pytanie, do jakiego roku budowy dom należy traktować jako stary, a od którego jako nowy? Hmmm? 

Znam w miarę nowe domy, gdzie jest wykonana instalacja grzejnikowa, tak zwana wysokotemperaturowa, i starsze, kilkudziesięcioletnie z instalacją grzewczą podłogową, tak zwaną niskotemperaturową.

Pierwszy etap wyboru między pompą ciepła a kotłem pelletowym polega na określeniu, jakiej temperatury czynnik grzewczy jest niezbędny dla teoretycznie najniższych temperatur zewnętrznych, na przykład minus dwudziestu stopni Celsjusza. Jeśli wymagana jest temperatura sześćdziesiąt stopni na grzejnikach, to zapomnijcie o pompie ciepła, mimo że będą wam wmawiać, że ich pompy ciepła są wysokotemperaturowe. Pisząc „ich”, mam na myśli sprzedawców. Jeżeli jednak w najsroższe zimy nie potrzebujecie ustawiać temperatury instalacji grzewczej powyżej trzydziestu pięciu stopni Celsjusza, to wybierzcie pompę ciepła, aczkolwiek kocioł pelletowy nie będzie złym wyborem.

Dlaczego nie robię prostego podziału: instalacja grzejnikowa lub podłogowa? Rzeczywiście, instalacja podłogowa z reguły jest niskotemperaturową instalacją. Jednak instalacja grzejnikowa też może być niskotemperaturową. Może być tak w przypadku, gdy ktoś znacznie przewymiarował grzejniki lub grzejniki były dobierane do domu bez izolacji, a w ostatnim czasie przeszedł on termomodernizację i zapotrzebowanie ciepła spadło o ponad połowę.

Przeczytaj: Czym się kierować przy wyborze kotła na pellet?

Kolejny podział to urządzenia obsługowe i bezobsługowe. Jeżeli nie chcesz chodzić do tak zwanej kotłowni minimum raz w tygodniu, to jedynym wyjściem będzie pompa ciepła. Oczywiście istnieje możliwość zakupu zestawu kotła pelletowego tak zaawansowanego, że obsługuje się go kilka razy w roku. Jednak jego cena oscyluje w okolicach dziesięciu tysięcy i więcej, ale euro, a nie złotych. Ponadto musicie się nastawić na konieczność posiadania dużego pomieszczenia jako magazynu paliwa. Pompę ciepła możesz potraktować jak kocioł gazowy z koniecznością wykonania jednego rocznego przeglądu technicznego przez wykwalifikowany, autoryzowany serwis, formalnie. Kocioł natomiast możesz serwisować sam, też formalnie, jeśli nie chcesz utracić gwarancji.

Nie instaluj pompy ciepła, jeśli ciągle borykasz się z przerwami w dostawie energii elektrycznej. Tak, są różnego rodzaju zabezpieczenia, jednak różnie to bywa. Oczywiście kocioł też potrzebuje zasilania elektrycznego, jak i sama instalacja grzewcza, jednak ilość energii do zasilenia kotła jest znacznie niższa niż do zasilenia pompy ciepła. Jeśli jednak już zdecydujesz się na pompę ciepła, to warto mieć jakieś urządzenie rezerwowe. Idealnie byłoby mieć jako drugie źródło ciepła kocioł pelletowy, jednak nie to miałem na myśli, aczkolwiek kto bogatemu zabroni. Ale poważnie, kominek na drewno byłby tutaj wręcz niezbędny.

To, o czym teraz wspomnę, jest ostatnio coraz głośniejszym problem, i to dosłownie. Jeżeli posiadasz dom w dość gęstej zabudowie i nie chcesz kłopotów z sąsiadem, to zastanów się dwa razy, zanim wybierzesz powietrzną pompę ciepła. Mianowicie dużym problemem jest poziom hałasu jednostki zewnętrznej pompy ciepła. Ty, jako użytkownik, będziesz godził się na pewne niedogodności, ale Twój sąsiad nie odpuści Ci uciążliwego hałasu, buczenia sprężarki czy gwizdu wentylatora, zwłaszcza że to on zmaga się z przerzucaniem kilku ton węgla do piwnicy. I uwaga, wcale to nie musi być uciążliwy hałas. Sprawdź, jaki poziom hałasu generuje jednostka zewnętrzna i jak daleko będzie ona zainstalowana od granicy działki z Twoim sąsiadem. Oczywiście są dostępne pompy ciepła o niskim poziome hałasu, jednak nie wierz w to na słowo honoru. Z kotłem pelletowym nie ma tego problemu.

Ogrzewanie domu w kontekście ekologii

Ekologia, to bardzo popularne hasło, jednak jeśli w grę wchodzą pieniądze i to znaczne, to jakoś szybko o nim zapominamy. Chociaż zaznaczę, i to z pewnym przekąsem, że niektórym pomyliły się hasła ekologia z „ekologizmem”, to takie coś zasłyszane gdzieś w odmętach eteru. Ale do rzeczy… No tak, miało być łatwo, a wyszło jak zwykle. Producenci i sprzedawcy pomp ciepła powiedzą jednoznacznie – jedynym odnawialnym źródłem ciepła jest wyłącznie pompa ciepła. I tak, i nie. Tak, bo pompa ciepła wykorzystuje energię zawartą w powietrzu lub w gruncie czy czymś innym, jednak zasilić sprężarkę napędzającą układ chłodniczy musimy energią elektryczną. A jak wiemy lub nie, ale warto poczytać, to znacznie ponad połowę wytwarzanej w Polsce energii elektrycznej pozyskujemy ze spalania węgla i tą właśnie energią zasilamy nasze pompy ciepła. Oczywiście, do zasilenia kotła pelletowego też potrzebujemy energii elektrycznej, ale w znikomych – w porównaniu z pompą ciepła – ilościach. Jeśli idzie o sam pellet, to wielu powie, że to w stu procentach energia odnawialna, no bo przecież w miejsce wycinanych lasów powstają nowe zasadzenia. Jest tak, o ile mamy dobrze prowadzoną gospodarkę leśną, a pellet wytwarzany jest tylko z odpadów potartacznych. Niektórzy jednak powiedzą, że do produkcji i transportu pelletu też zużywamy energię. Ponadto odpady te mogłyby posłużyć do produkcji płyt wiórowych, z których wybudowano by konstrukcje nośne budynków, czym na stałe związano by zawarty w drewnie dwutlenek węgla, a nie uwolniono by go do atmosfery w drodze spalania. Tak więc cóż z tą ekologią?

Poznaj też inne porównanie: Pompa ciepła czy kocioł na pellet - porównanie systemów grzewczych

Ile kosztuje pompa ciepła i kocioł na pellet?

Ostatnim z poruszonych, aczkolwiek już delikatnie zasygnalizowanych problemów będzie cena. I tu odpowiedź też będzie niejednoznaczna. Jako pierwsza przychodzi nam myśl, że pompa ciepła musi być droga. Jednak ostatnio można było zauważyć wysyp pomp ciepła z ceną poniżej dziesięciu tysięcy złotych. Czy warto je kupować? No cóż, albo kupisz tanio, albo dobrze. Trudno to ze sobą połączyć. Aby kupić dobrą pompę ciepła, trzeba liczyć się z wydatkiem minimum dwudziestu kilku, trzydziestu tysięcy złotych, plus wieża hydrauliczna do ciepłej wody użytkowej z armaturą hydrauliczną. Kocioł pelletowy można kupić za nieco ponad dziesięć tysięcy złotych, jednak aby to był dobry kocioł, musi to być grube kilkanaście tysięcy. Do tego należy doliczyć zbiornik wody użytkowej, trochę tańszy niż w przypadku pompy ciepła, bo o mniejszej pojemności. Podobnie musimy kupić armaturę hydrauliczną. Dodatkowym wydatkiem będzie komin. Może ktoś powiedzieć: „e tam, komin to ja mam”. Niestety, aby kocioł pelletowy działał poprawnie, to komin musi być wyposażony w wkład stalowy ze stali minimum nierdzewnej, a to wydatek dobrych kilku tysięcy plus montaż.

Poruszyłem chyba wszystkie, najważniejsze kryteria wyboru pomiędzy pompą ciepła a kotłem pelletowym. Czy rozwiałem Wasze wątpliwości i ułatwiłem Wam dokonanie wyboru? Nie jestem pewien, ale mam nadzieję, że zasiałem chociaż odrobinę wątpliwości u tych, którzy byli już zdecydowani lub zachęciłem innych do zadawania odpowiednich pytań polecającym tę czy inną technologię.

Na koniec mogę napisać tylko jedno – Co Ty wybierzesz? Oto jest pytanie…

Rosnące wymagania środowiskowe, uchwały antysmogowe i oczekiwania użytkowników sprawiają, że nowoczesne ogrzewanie na paliwa stałe musi być nie tylko wydajne, ale także możliwie niskoemisyjne. Dotyczy to zarówno kotłów na pellet i biomasę, jak również pieców, kominków oraz urządzeń grzewczych pracujących w istniejących instalacjach. Odpowiedzią na te potrzeby są elektrofiltry Elektrodynamika Sp. z o.o. – zaawansowane systemy redukcji emisji pyłów, projektowane specjalnie do urządzeń grzewczych na paliwa stałe.

Technologia, która zatrzymuje pył zanim trafi do komina

Elektrofiltr ESP-MOD-S to kompaktowe urządzenie montowane w przewodzie spalinowym. Jego zadaniem jest wychwytywanie cząstek pyłu powstających podczas spalania drewna, pelletu, brykietu, biomasy czy innych paliw stałych. Proces oczyszczania spalin opiera się na zjawisku elektrostatycznym: cząstki pyłu zostają naładowane elektrycznie, a następnie przyciągnięte do elektrod osadczych. Dzięki temu nawet drobne i submikronowe frakcje pyłu mogą zostać zatrzymane, zanim spaliny opuszczą instalację.

W praktyce oznacza to wyraźne ograniczenie emisji z komina, czystsze powietrze wokół domu i większą zgodność instalacji z aktualnymi oraz przyszłymi wymaganiami środowiskowymi. Elektrofiltr Elektrodynamika usuwa do 99,6% cząstek pyłu w spalinach, a w badaniach dla kotłów na pellet drzewny o podwyższonym standardzie uzyskano redukcję emisji z poziomu ≤ 20 mg/m³ do wartości poniżej 2,5 mg/m³.

Dla kominków, pieców i kotłów na biomasę

ESP-MOD-S został zaprojektowany z myślą o szerokim zastosowaniu w domowych i małych komercyjnych instalacjach grzewczych. Może współpracować z kominkami, piecami wolnostojącymi, kotłami na pellet, kotłami na drewno, biomasę, zrębkę, słomę czy odpady drzewne. Zakres pracy obejmuje urządzenia grzewcze na paliwa stałe o mocy od 3 do 50 kW.

To szczególnie istotne dla rynku kominkowego, który stoi dziś przed wyzwaniem pogodzenia tradycji ognia z oczekiwaniami dotyczącymi jakości powietrza. Elektrofiltr pozwala zachować zalety ogrzewania drewnem i pelletem, jednocześnie znacząco ograniczając emisję pyłów zawieszonych.

Montaż bez rewolucji w kotłowni

Jedną z największych zalet rozwiązania Elektrodynamika jest możliwość montażu bez istotnej ingerencji w konstrukcję urządzenia grzewczego. Elektrofiltr może być instalowany bezpośrednio w przewodzie spalinowym, w układzie pionowym lub poziomym, w zależności od warunków technicznych kotłowni i przebiegu instalacji. Dostępne średnice przyłączeniowe obejmują 130, 150, 160, 180 i 200 mm, co ułatwia dopasowanie urządzenia do różnych typów instalacji.

Bardzo niska strata ciśnienia sprawia, że elektrofiltr nie zaburza pracy ciągu kominowego. Urządzenie zostało zaprojektowane tak, aby szybko je zamontować, uruchomić i pozostawić do automatycznej pracy pod nadzorem sterownika.

Inteligentne sterowanie i bezpieczeństwo

Elektrofiltr Elektrodynamika wyposażony jest w zaawansowany sterownik z wyświetlaczem. System monitoruje kluczowe parametry pracy, w tym temperaturę spalin, napięcie i prąd modułu ESP. Użytkownik otrzymuje czytelne informacje o aktualnym stanie urządzenia, alarmach, zabrudzeniu oraz konieczności czyszczenia.

Automatyka nie tylko pokazuje parametry, ale aktywnie nadzoruje pracę elektrofiltra, utrzymując stabilne warunki filtracji. W standardzie przewidziano rozwiązania zwiększające bezpieczeństwo eksploatacji, w tym odizolowany układ wysokiego napięcia, wyłącznik awaryjny, sygnalizację alarmową oraz automatyczne rozłączenie zasilania modułu wysokiego napięcia po otwarciu drzwiczek serwisowych.

Dodatkowym elementem ochrony użytkownika jest zintegrowany czujnik tlenku węgla. W przypadku wykrycia podwyższonego poziomu CO system generuje alarm i przekazuje użytkownikowi jasną informację o zagrożeniu. Sterownik posiada również komunikację Modbus RTU RS485, umożliwiającą integrację z systemami automatyki budynkowej, zdalny monitoring i diagnostykę.

Łatwy serwis – klucz do stałej skuteczności

W wielu instalacjach problemem nie jest sama technologia filtracji, lecz utrzymanie jej skuteczności w codziennym użytkowaniu. Elektrodynamika rozwiązuje ten problem przez konstrukcję nastawioną na łatwy dostęp serwisowy. Wyjmowany moduł roboczy ESP umożliwia szybkie czyszczenie poza urządzeniem, bez demontażu instalacji i bez konieczności pracy na dachu czy przy kominie.

Serwis odbywa się z poziomu kotłowni. Użytkownik lub serwisant ma bezpośredni dostęp do wkładu osadczego i elektrod, co pozwala szybko ocenić ich stan oraz przywrócić pełną sprawność filtracji. Regularne czyszczenie jest proste, realne w praktyce i nie wymaga długich przestojów.

To ważna przewaga w porównaniu z rozwiązaniami, w których dostęp do elementów filtrujących jest ograniczony, a czyszczenie bywa odkładane. W przypadku elektrofiltra ESP-MOD-S utrzymanie wysokiej efektywności jest wpisane w konstrukcję urządzenia.

Stabilna praca w realnych warunkach

Instalacje grzewcze na paliwa stałe nie pracują w idealnych warunkach laboratoryjnych. Zmienna jakość paliwa, wahania temperatury spalin i dynamiczne obciążenie kotła są codziennością. Dlatego elektrofiltr Elektrodynamika został zaprojektowany z myślą o rzeczywistej eksploatacji.

Autorska geometria elektrod zapewnia intensywną, wielopunktową jonizację oraz jednorodne pole elektryczne w całej objętości przepływu spalin. Zastosowanie wielu płaskich elektrod osadczych zwiększa efektywną powierzchnię zbierania cząstek, a uproszczona i stabilna konstrukcja ogranicza ryzyko rozregulowania układu w czasie użytkowania.

Rozwiązanie także dla producentów kotłów

Elektrodynamika kieruje swoją ofertę nie tylko do użytkowników i instalatorów, ale również do producentów kotłów na paliwa stałe. Firma oferuje możliwość integracji systemów ESP jako rozwiązania OEM – od indywidualnego projektu geometrii modułu, przez zasilacz wysokiego napięcia i elektronikę sterującą, po wsparcie techniczne, parametryzację, optymalizację emisji oraz pomoc w procesach badawczych i certyfikacyjnych.

Dla producentów urządzeń grzewczych elektrofiltr może stać się elementem zwiększającym konkurencyjność kotła, zapewniając dodatkowy zapas emisyjny i przygotowanie konstrukcji na coraz bardziej wymagające normy środowiskowe.

Czyste ciepło ma przyszłość

Elektrofiltry to jedna z najbardziej racjonalnych technologii szybkiej poprawy jakości powietrza tam, gdzie pełna wymiana źródła ciepła jest kosztowna, technicznie trudna lub nieuzasadniona. Pozwalają znacząco obniżyć emisję pyłów z instalacji na paliwa stałe, zachowując istniejącą infrastrukturę grzewczą i komfort użytkowania.

Elektrodynamika Sp. z o.o. łączy zaawansowaną technologię elektrostatyczną, inteligentne sterowanie, prostą obsługę i praktyczne podejście do serwisu. Efektem jest elektrofiltr zaprojektowany nie tylko do osiągania wysokich wyników pomiarowych, ale przede wszystkim do codziennej, stabilnej pracy w domowych i komercyjnych instalacjach grzewczych.

Dla właścicieli kominków, pieców i kotłów na biomasę to szansa na czystsze spalanie. Dla instalatorów – nowoczesne narzędzie modernizacji. Dla producentów kotłów – technologia gotowa do integracji. A dla wszystkich użytkowników ogrzewania na paliwa stałe – sposób na pogodzenie niezależności energetycznej z odpowiedzialnością za jakość powietrza.

Elektrodynamika Sp. z o.o.
ul. Kazimierza Wielkiego 13
32-700 Bochnia

 

Problem polega na tym, że większość Polaków pod pojęciem „pellet” rozumie wyłącznie pellet drzewny. To właśnie taki produkt można kupić na składach opału, w marketach budowlanych czy bezpośrednio u producentów pelletu. Jest on produkowany z pozostałości tartacznych, takich jak trociny i wióry, stanowi odnawialne źródło energii i jest ważnym elementem naszego bezpieczeństwa cieplnego, którego zazdrości nam wiele krajów Europy, m.in. dzięki dotychczasowej polityce prowadzonej przez Lasy Państwowe.

Jedno słowo, dwa zupełnie różne paliwa

W języku technicznym słowo „pellet” oznacza po prostu granulat powstały w procesie sprasowania materiału. Można więc wyprodukować pellet drzewny, ze słomy, agropelet, a nawet pellet węglowy.

Jednak dla przeciętnego odbiorcy pellet oznacza biopaliwo drzewne. Podobnie jak słowo „benzyna” kojarzy się z paliwem do samochodu, a nie z produktem chemicznym, tak słowo „pellet” w świadomości społecznej oznacza granulat z biomasy drzewnej.

Dlatego tytuły typu „Koniec pelletu w całej Polsce” lub „Zakaz pelletu” są co najmniej nieprecyzyjne. Odbiorca otrzymuje informację, która wywołuje niepotrzebny niepokój, choć regulacje nie dotyczą paliwa, którym ogrzewa dom.

Skutki dezinformacji odnośnie pelletu są realne

Każdego roku tysiące osób podejmują decyzje inwestycyjne dotyczące źródła ogrzewania. Wielu mieszkańców korzysta z programu „Czyste Powietrze”, analizuje koszty ogrzewania i zastanawia się nad wymianą starego kotła.

W takiej sytuacji nagłówki sugerujące zakaz pelletu mogą prowadzić do błędnych decyzji zakupowych. Potencjalni inwestorzy rezygnują z technologii, która w rzeczywistości wykorzystuje pellet będący odnawialnym źródłem energii.

Warto przypomnieć, że nowoczesne kotły na pellet spełniają rygorystyczne wymagania emisyjne. W programie „Czyste Powietrze” dopuszczone są urządzenia osiągające emisję pyłu na poziomie nieprzekraczającym 20 mg/m³. Są to parametry nieporównywalne z dawnymi kotłami zasypowymi, które przez lata były i nadal są głównym źródłem niskiej emisji. Warto dodać, że zastępując tzw. kopciucha, który można przyjąć że emituje około 1000 mg/m³ pyłów, kotłem na pellet emitującym poniżej 20 mg/m³ pyłów, ograniczamy niską emisję, z którą walczymy, o ponad 98%.

Pellet drzewny to nie węgiel

Szczególnie niepokojące jest stawianie w jednym szeregu węgla, ekogroszku i pelletu drzewnego.

Węgiel jest paliwem kopalnym. Pellet drzewny jest biopaliwem stałym, odnawialnym produkowanym z pozostałości tartacznych powstających podczas produkcji tarcicy, czy elementów budowlanych. Biomasa drzewna stanowi jedno z odnawialnych źródeł energii uznawanych zarówno przez Polskę, jak i Unię Europejską.

Tymczasem część publikacji wykorzystuje skróty myślowe, które sugerują, że wszystkie paliwa występujące w postaci granulatu są tym samym produktem. Takie uproszczenie jest błędem merytorycznym.

Odpowiedzialność mediów

Rolą mediów jest informowanie, a nie wywoływanie niepotrzebnej paniki. Oczywiście nagłówek powinien przyciągać uwagę czytelnika, ale nie może prowadzić do błędnego zrozumienia treści artykułu.

Jeżeli regulacje dotyczą pelletów zawierających 85% węgla kamiennego, to właśnie taka informacja powinna znaleźć się w tytule. Czytelnik od razu wiedziałby, że nie chodzi o pellet drzewny wykorzystywany przez setki tysięcy polskich gospodarstw domowych.

Potrzebujemy precyzyjnego języka

Transformacja energetyczna jest procesem skomplikowanym. Obejmuje różne technologie, paliwa i rozwiązania techniczne. 

Jeżeli mówimy o paliwie z biomasy, używajmy określenia „pellet drzewny”. Jeżeli mówimy o granulacie zawierającym węgiel, nazywajmy go „pelletem węglowym”. Takie rozróżnienie jest konieczne zarówno z punktu widzenia branży, jak i zwykłych obywateli.

Dzisiaj największym zagrożeniem dla użytkowników kotłów na pellet nie są przepisy, lecz dezinformacja. A ta zaczyna się często od jednego nieprecyzyjnego słowa w nagłówku.

Pellet drzewny produkowany z pozostałości tartacznych nie jest tym samym produktem co pellet zawierający 85% węgla kamiennego. W interesie całej branży oraz milionów odbiorców ciepła jest, aby media zaczęły te pojęcia wyraźnie rozróżniać.

W internecie można znaleźć wiele porad typu: „Po co kupować pellet, skoro możesz zrobić go sam?” w rewelacyjnej cenie 400 PLN - tu mozna wpisać sobie dowolną kwotę :)

Scenariusz wygląda mniej więcej tak:

Kupujesz na portalu aukcyjnym peleciarkę z importu za około 3700 zł. Producent zapewnia wydajność rzędu 50 kg/h. Trociny oczywiście masz za darmo (??), najlepiej już wysuszone i przygotowane. Energia też nic nie kosztuje, bo przecież magazyn energii z fotowoltaiki wszystko załatwi. A sama peleciarka? No cóż, 55 kW pobiera tylko przy rozruchu, później „zaledwie” około 20 kW.

Zakładamy, że potrzebujesz 4 tony pelletu na sezon grzewczy. Po pracy poświęcasz na produkcję 4 godziny dziennie od poniedziałku do piątku.

W teorii wyprodukowanie tony zajmie około tygodnia. Czyli:

• 20 godzin pracy na tonę,
• własną robociznę wyceniasz skromnie na 38 zł za godzinę,
• koszt pracy wynosi 760 zł za tonę.

Po miesiącu masz gotowe 4 tony pelletu. Własnej produkcji. Jak domowe ogórki kiszone, tylko zamiast piwnicy masz hałasującą peleciarkę, workownicę i stertę trocin.

Pozostaje jeszcze logistyka: dosypywanie surowca, odbieranie gorącego pelletu, workowanie, przenoszenie worków i sprzątanie. A także wyjaśnianie rodzinie oraz sąsiadom, dlaczego kolejne popołudnia i weekendy spędzasz w warsztacie.

Najważniejsze jednak, żeby nie składać zbyt ambitnych deklaracji. Szczególnie sąsiadom, którym wcześniej obiecałeś pellet „po znajomości”. Bo gdy produkcja okaże się mniej wydajna niż w internetowych filmikach, może się okazać, że zamiast własnej fabryki pelletu masz po prostu nowe, bardzo czasochłonne hobby.

zawsze  potem możesz sprzedać pelleciarkę następnemu amatorowi włąsnej produkcji

A może jednak kupić owies lub zacząć go uprawiać ??

Od ponad 10 lat obserwuję rynek pelletu w Polsce – najpierw jako uczestnik branży, a dziś jako ekspert rynku pelletu i Wiceprezes Polskiej Rady Pelletu. W tym czasie miałam okazję śledzić zarówno dynamiczny rozwój tego sektora, jak i wyzwania, z którymi mierzą się producenci, dystrybutorzy oraz użytkownicy kotłów na pellet.

Planujesz wakacje wcześniej ?  Dlaczego z zakupem pelletu czekasz do pierwszych przymrozków? Akcja "kupuj pellet latem"

W ostatnich tygodniach pojawiło się wiele komentarzy podważających sens kampanii „Kupuj pellet latem”. Powodem są obserwowane obecnie wzrosty cen pelletu poza sezonem grzewczym. Warto jednak spojrzeć na tę sytuację w szerszej perspektywie i uwzględnić mechanizmy, które od lat kształtują rynek.

Polski rynek pelletu przeszedł ogromną transformację. Jeszcze kilkanaście lat temu znaczna część krajowej produkcji trafiała na eksport, głównie do Niemiec, Włoch i Francji. Dziś Polska staje się coraz większym konsumentem własnego pelletu, a krajowe zapotrzebowanie stale rośnie. Liczba użytkowników kotłów na pellet zbliża się do 450 tys. gospodarstw domowych, co oznacza roczne zużycie paliwa na poziomie około 2 mln ton.

"Aby zaspokoić aktywnych użytkowników potrzebujemy już teraz ponad 2 mln ton pelletu rocznie!"

Rosnący popyt sprawia, że pellet drzewny stał się pełnoprawnym produktem energetycznym, a nie jedynie zagospodarowaniem odpadów przemysłu drzewnego. Trociny i zrębki są dziś wartościowym surowcem, o który konkurują różne branże. Na cenę pelletu wpływają również koszty energii elektrycznej, transportu, pracy oraz sytuacja w sektorze drzewnym.

Warto podkreślić, że kampania „Kupuj pellet latem” nigdy nie była obietnicą najniższej ceny w konkretnym miesiącu roku. Jej celem jest promowanie odpowiedzialnych nawyków zakupowych i zachęcanie użytkowników do zabezpieczenia paliwa przed okresem największego popytu.

Obecna sytuacja cenowa jest w dużej mierze efektem doświadczeń z ostatnich sezonów grzewczych. Wielu użytkowników pamięta problemy z dostępnością pelletu i gwałtowne wzrosty cen, dlatego coraz częściej decydują się na wcześniejsze zakupy. W efekcie część popytu, który dawniej pojawiał się jesienią, przesunęła się na wiosnę i lato.

Nie oznacza to jednak, że podstawowe zasady funkcjonowania rynku przestały obowiązywać. Pojedynczy sezon nie zmienia wieloletnich trendów. Zakup pelletu przed sezonem grzewczym nadal pozostaje rozwiązaniem ograniczającym ryzyko problemów z dostępnością paliwa oraz zakupów podejmowanych pod presją czasu.

Co więcej, produkcja pelletu prowadzona w okresie zimowym jest zazwyczaj bardziej kosztowna. Wynika to między innymi z wyższych kosztów przygotowania i suszenia surowca, większych obciążeń logistycznych oraz niższej efektywności procesów technologicznych przy niskich temperaturach.

Dlatego warto kierować się trzema podstawowymi zasadami świadomego zakupu pelletu.

1. Kupuj pellet przed sezonem grzewczym

Zakup z wyprzedzeniem pozwala uniknąć nerwowych decyzji podejmowanych wraz z nadejściem pierwszych chłodów. Daje również większy wybór produktów i ogranicza ryzyko problemów z dostępnością paliwa w okresie największego zapotrzebowania.

2. Wybieraj pellet o potwierdzonej jakości – klasę A1

W przypadku nowoczesnych kotłów na pellet przeznaczonych do ogrzewania budynków mieszkalnych podstawowym standardem pozostaje klasa jakości A1 zgodna z normą ISO 17225-2.

Kupując pellet, warto poprosić sprzedawcę o aktualne wyniki badań jakościowych wykonane przez akredytowane laboratorium. Tylko wówczas można mieć pewność, że deklarowane parametry odpowiadają rzeczywistej jakości paliwa.

3. Weryfikuj certyfikaty i deklaracje producentów

Coraz więcej producentów i dystrybutorów informuje o posiadanych certyfikatach jakości. Warto jednak pamiętać, że sama informacja na worku lub stronie internetowej nie jest jeszcze potwierdzeniem ważnego certyfikatu.

Przed zakupem warto sprawdzić producenta w publicznie dostępnych rejestrach systemów certyfikacji, takich jak ENplus®, DINplus® czy Dobry Pellet. Należy również pamiętać, że pojedynczy raport z badań laboratoryjnych nie jest certyfikatem i nie potwierdza stałego nadzoru nad jakością produkcji.

Świadomy zakup pelletu to nie tylko kwestia ceny. To przede wszystkim gwarancja dostępności paliwa, bezpieczeństwa eksploatacji kotła i pewność, że kupowany produkt spełnia wymagania jakościowe. Dlatego warto planować zakup pelletu tak samo odpowiedzialnie, jak planujemy inne ważne wydatki domowe – z wyprzedzeniem i w oparciu o sprawdzone informacje.

Agnieszka Kędziora – Urbanowicz

Prezes Biocontrol Sp. z o.o.

wiceprezes Polskiej Rady Pelletu

Ekspert Rynku Pelletu

Audytor ENplus/ DINplus/ KZR SURE/ SNS

Absolwentka Wydziału Towaroznawstwa, specjalności Towaroznawstwo i Zarządzanie Jakością Akademii Morskiej w Gdyni oraz studiów podyplomowych Energetyka i Odnawialne Źródła Energii na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie. Od 10 lat związana z certyfikacją systemów jakości wyrobów i systemów zarządzania. Wieloletni audytor strony trzeciej w jednostkach certyfikujących tj. Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji, SGS Polska Sp. z o.o., Control Union Poland Sp. z o.o., DINcertco GmbH, Bureau Veritas Polska Sp. z o.o. oraz DQS Polska Sp. z o.o. Aktywny członek grup roboczych działających przy European Pellet Council (EPC) w strukturach BIOENERGY EUROPE. Obecnie również Wiceprezes stowarzyszenia branżowego POLSKA RADA PELLETU.

Perspektywy rozwoju rynku pelletu, zmiany regulacyjne oraz wyzwania stojące przed producentami były przedmiotem rozważań podczas tegorocznego Forum Pelletu.  Kompleksowy obraz sytuacji bardzo obrazowo przedstawiła Agnieszka Kędziora-Urbanowicz, wiceprezes Polskiej Rady Pelletu, która w wystąpieniu pt. „Aktualna sytuacja i prognozy rozwoju rynku pelletu w Polsce” omówiła zarówno globalne trendy rynkowe, jak i najważniejsze wyzwania, z którymi mierzy się obecnie krajowa branża pelletowa.

 Spojrzenia  na perspektywa zmian i  wydarzeń ostatnich lat, które odcisnęły wyraźne piętno na całym sektorze: gwałtowny wzrost popytu, ograniczona dostępność paliwa oraz rekordowe ceny sprawiły, że rynek znalazł się w wyjątkowo trudnej sytuacji. - „Wiele czynników spowodowało, że mogliśmy mówić wprost o kryzysie” - mówiła, odnosząc się do okresu największych turbulencji na rynku pelletu. Jak zaznaczyła, mimo licznych spotkań z przedstawicielami administracji publicznej branża nie doczekała się wszystkich oczekiwanych rozwiązań systemowych.

W odpowiedzi na doświadczenia kryzysowe Polska Rada Pelletu zainicjowała kampanię „Kup Pellet Latem”, której celem jest zmiana nawyków zakupowych konsumentów. Jak zaznaczyła Agnieszka Kędziora-Urbanowicz, działania te mają zapobiegać koncentracji popytu tuż przed sezonem grzewczym. - „Nie doprowadzić do sytuacji, którą mieliśmy w poprzednim sezonie grzewczym” – to ważne  zadanie dla wszystkich interesariuszy , wyrażając nadzieję, że zainteresowanie zakupami poza sezonem pozwoli ustabilizować rynek.

Przedstawiając dane globalne, prelegentka wskazała, że światowa produkcja pelletu przekracza obecnie 48 mln ton rocznie, z czego około połowa przypada na Europę. Ponad 55 proc. światowej konsumpcji przypada na sektor energetyki zawodowej, którego głównym motorem pozostają kraje azjatyckie. Europa natomiast pozostaje liderem ogrzewnictwa indywidualnego. Szczególną uwagę zwrócono również na znaczenie jakości paliwa. - „Jakość idzie zawsze w parze z wiarygodnością” – podkreśliła Agnieszka Kędziora-Urbanowicz.

Na tle rynku światowego Polska wyróżnia się wysoką jakością produkcji. Roczna produkcja pelletu drzewnego wynosi od 2,2 do 2,5 mln ton, a około dwie trzecie tego wolumenu trafia do krajowych gospodarstw domowych. Prelegentka nie kryła dumy z osiągnięć polskich producentów. - „Polski producent to jest ten producent z najwyższej półki, dlatego że produkuje pellet premium” – zaznaczyła, wskazując na dominujący udział pelletu klasy A1 w krajowej produkcji.

Zdaniem wiceprezes Polskiej Rady Pelletu najbliższe lata przyniosą dalszy wzrost znaczenia biomasy i pelletu zarówno w sektorze komunalno-bytowym, jak i energetycznym. Proces dekarbonizacji, wzrost kosztów emisji CO₂ oraz europejskie cele klimatyczne będą zwiększać zapotrzebowanie na paliwa odnawialne. Jednocześnie branża będzie musiała zmierzyć się z ograniczoną dostępnością surowca oraz rosnącym znaczeniem importu. – „Ten import będzie miał coraz większe znaczenie” – oceniła prelegentka.

Kończąc wystąpienie, Agnieszka Kędziora-Urbanowicz zwróciła uwagę na zmiany regulacyjne dotyczące jakości pelletu oraz znaczenie certyfikacji dla dalszego rozwoju rynku. W jej ocenie wysoka jakość paliwa, transparentne zasady funkcjonowania rynku i odpowiedzialna edukacja konsumentów pozostaną kluczowymi elementami budowania stabilnej przyszłości branży pelletowej w Polsce.

 komentarz do Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu 

Aktualizacja KPEiK[i] pokazuje ważny kierunek transformacji budynków: termomodernizacja, elektryfikacja ogrzewania, pompy ciepła, ciepło systemowe oraz rozwój odnawialnych źródeł energii. Ten kierunek jest zrozumiały i potrzebny. Problem pojawia się jednak wtedy, gdy spojrzymy na sposób, w jaki dokument i założenia prognostyczne traktują bioenergię (paliwa wytworzone z biomasy) w sektorze indywidualnego ogrzewania.

W prawie unijnym biomasa pozyskiwana w sposób zrównoważony jest zaliczana do  odnawialnych źródeł energii. W przyjętym przez Radę Ministrów dokumencie KPEiK w odniesieniu do budynków indywidualnych widoczny jest jednak wyraźny podział: po jednej stronie są OZE kojarzone głównie z energią elektryczną, pompami ciepła i technologiami bezemisyjnymi, a po drugiej stronie konwencjonalne paliwa spalane (gaz ziemny, olej opałowy), wśród których pojawiają się także stałe paliwa biomasowe. Miejscowe ogrzewacze pomieszczeń, kominki, piece, piecyki i kotły na paliwa stałe są w założeniach modelowych ujęte bardziej jako element koszyka paliw emisyjnych niż jako część polityki OZE w budynkach.

Powstaje więc zasadnicze pytanie: dlaczego ciepłownictwo systemowe, elektrociepłownie i energetyka zawodowa mogą korzystać z przywileju zaliczania spalania biomasy pozyskanej w sposób zrównoważony jako OZE, a sektor indywidualnego ogrzewania jest opisywany przede wszystkim przez pryzmat emisji i problemów jakości powietrza? Jeżeli biomasa jest OZE w dużej instalacji spalania, to dlaczego nowoczesne urządzenie na drewno lub pellet w domu jednorodzinnym, spełniające rygorystyczne normy emisji, nie miałoby być traktowane jako element odnawialnego, rozproszonego systemu ciepła?

Nie chodzi tu o obronę wszystkich urządzeń i wszystkich sposobów spalania. Stare kotły pozaklasowe, mokre drewno, niekontrolowane spalanie odpadów czy nieefektywne paleniska nie powinny być utożsamiane z nowoczesnym wykorzystaniem bioenergii. Równie błędne jest wrzucanie do jednego worka tzw. kopciuchów oraz wysokosprawnych urządzeń na pellet, kotłów zgazowujących drewno, pieców i miejscowych ogrzewaczy spełniających wymagania ekoprojektu, wyposażonych w automatykę, odpowiednie doprowadzenie powietrza, akumulację ciepła lub współpracujących z instalacjami hybrydowymi.

Polska ma producentów i wykonawców, którzy potrafią dostarczać nowoczesne urządzenia zasilane biopaliwami. Nie musimy uzależniać się od importowanych technologii. W perspektywie najbliższych 5–10 lat mogą one odegrać praktyczną rolę: zastępować stare źródła ciepła, poprawiać jakość powietrza, zwiększać bezpieczeństwo energetyczne gospodarstw domowych i ograniczać ryzyko ubóstwa energetycznego tam, gdzie elektryfikacja ogrzewania jest technicznie lub ekonomicznie trudna do przeprowadzenia. Dla wielu domów, szczególnie poza zasięgiem sieci ciepłowniczych, rozwiązanie hybrydowe — pompa ciepła, fotowoltaika i nowoczesne urządzenie na biopaliwa stałe — może być bardziej realistyczne niż jeden uniwersalny model transformacji. Poza tym występuje tu podwójny local content[ii] — producenci, instalatorzy i zduni to pierwsza grupa, która spełnia to kryterium, a druga to polscy producenci i dostawcy biopaliw stałych (opału).

Uważam zatem, że polityka energetyczna kształtowana przez KPEiK powinna rozróżniać biomasę niskiej jakości i stare urządzenia od zrównoważonych biopaliw stałych z biomasy wykorzystywanych w nowoczesnych, niskoemisyjnych technologiach. W KPEiK i dokumentach wykonawczych brakuje jasnych zapisów, że ciepło z biopaliw stałych, wytwarzane w urządzeniach spełniających wysokie standardy emisyjne i sprawnościowe, może być elementem OZE w budynkach indywidualnych. Statystyki europejskie prezentowane przez Eurostat w kategorii odnawialnej energii w ogrzewaniu i chłodzeniu wprost obejmują biopaliwa stałe, ciekłe i gazowe, energię słoneczną cieplną, geotermię oraz ciepło otoczenia pozyskiwane przez pompy ciepła. Jednocześnie Eurostat oddziela odnawialną energię elektryczną od odnawialnego ciepła: prąd z OZE wykorzystywany do napędu pomp ciepła jest liczony w sektorze elektroenergetyki, a nie ponownie jako OZE w ogrzewnictwie. Tym bardziej krajowy dokument powinien jasno traktować nowoczesne ciepło z biopaliw stałych jako część OZE w budynkach indywidualnych, a nie wyłącznie jako element koszyka paliw emisyjnych.

Bez takiego rozróżnienia powstaje wrażenie niespójności: biomasa spalana w dużej instalacji jest odnawialna, ale biomasa spalana w nowoczesnym urządzeniu domowym staje się wyłącznie paliwem emisyjnym. To osłabia akceptację społeczną transformacji i pomija potencjał polskich producentów. KPEiK powinien wspierać czyste ciepło, ale czyste ciepło nie musi oznaczać wyłącznie elektryfikacji. Może oznaczać także mądre, lokalne i odpowiedzialne wykorzystanie biomasy, której mamy własne zasoby.

 komentarz dr inż. Tomasz Mirowski IGSMiE PAN

[i] KPEiK – Krajowy Planu w dziedzinie Energii i Klimatu. Ministerstwo Energii. Warszawa, 8 czerwca 2026 r.  https://www.gov.pl/attachment/1086a55d-7170-418f-9f79-9f2a93836be8 [ostatni dostęp: 15.06.2026]

[ii] Drogowskaz wdrożenia local content w Polsce. IGU OZE 2026. https://iguoze.pl/wp-content/uploads/2026/05/Drogowskaz-wdrozenia-local-content-w-Polsce-20260519.pdf [ostatni dostęp 15.06.2026]

Więcej artykułów o podobnej tematyce znajdziesz w dziale: Paliwa (drewno opałowe, pellet, brykiet) i akcesoria kominkowe

By ułatwić to zadanie, redakcja magazynu Świat Kominków przygotowała praktyczne porady dotyczące kupna i odpowiedniego przygotowania drewna na sezon grzewczy. Zobacz poniżej o czym warto pamiętać:

Metr drewna to nie zawsze metr drewna. Jak nie przepłacić za opał?

Kupując drewno opałowe, wielu inwestorów porównuje wyłącznie cenę za „metr”. Problem w tym, że pod tym pojęciem mogą kryć się różne jednostki miary. W efekcie oferta wyglądająca na atrakcyjną może po przeliczeniu okazać się droższa od konkurencyjnej. Warto więc wiedzieć, czym różni się metr sześcienny od metra przestrzennego oraz jak prawidłowo porównywać ceny drewna.

Podstawowe jednostki miary drewna

Metr sześcienny (m³)

Metr sześcienny, potocznie nazywany kubikiem, oznacza objętość czystego drewna bez pustych przestrzeni. Jest to bryła o wymiarach 1 × 1 × 1 m całkowicie wypełniona drewnem. Tę jednostkę stosują między innymi Lasy Państwowe przy sprzedaży surowca.

Metr przestrzenny układany (mpu)

Metr przestrzenny układany to drewno pocięte i połupane, starannie ułożone w stosie. W objętości uwzględnia się zarówno drewno, jak i przestrzenie powietrzne pomiędzy szczapami. W zależności od długości i kształtu drewna 1 mpu odpowiada zazwyczaj około 0,65–0,70 m³ drewna litego.

Metr przestrzenny nasypowy (mpn)

Metr przestrzenny nasypowy oznacza drewno wrzucone luźno do skrzyni ładunkowej, kontenera lub przyczepy. Ze względu na dużą ilość pustych przestrzeni zawiera mniej drewna niż metr przestrzenny układany o tej samej objętości.

Jak przeliczać metry drewna?

W praktyce sprzedaży drewna kominkowego o długości szczap około 25–35 cm przyjmuje się orientacyjnie, że:

• 1 mpu  odpowiada  około 1,4–1,5 mpn,
• 1 mpn odpowiada około 0,65–0,70 mpu.

Ważne -Należy jednak pamiętać, że są to wartości przybliżone. Rzeczywisty współczynnik zależy od długości szczap, sposobu połupania drewna oraz staranności jego ułożenia.

Dla przykładu z 10 mpn drewna po ułożeniu w drewutni uzyskamy zazwyczaj około 6,5–7 mpu.

Tabela orientacyjnych przeliczeń

Wartości mają charakter orientacyjny i mogą różnić się w zależności od rodzaju oraz przygotowania drewna.

Która oferta jest korzystniejsza?

Załóżmy, że dwóch sprzedawców oferuje drewno grabowe:

Dostawca A – 350 zł za mpn

Dostawca B – 480 zł za mpu

Na pierwszy rzut oka tańsza wydaje się oferta pierwsza. Aby porównać ceny, należy sprowadzić je do tej samej jednostki.

Przy współczynniku 0,70:

350 zł ÷ 0,70 = 500 zł za mpu

Przy współczynniku 0,65:

350 zł ÷ 0,65 = 538 zł za mpu

Oznacza to, że rzeczywista cena drewna od Dostawcy A wynosi około 500–540 zł za metr przestrzenny układany. W tym przypadku korzystniejsza okazuje się oferta Dostawcy B, mimo wyższej ceny wyjściowej.

Dobre rady  przy zakupie drewna?

Ustal jednostkę przed zamówieniem

Podczas rozmowy ze sprzedawcą warto od razu zapytać, czy cena dotyczy metra przestrzennego układanego czy nasypowego. Dobrą praktyką jest również ustalenie, ile metrów układanych powinno pozostać po rozładunku i ułożeniu drewna.

Sprawdź objętość ładunku

Przed rozładunkiem można zmierzyć wewnętrzne wymiary skrzyni ładunkowej. Długość, szerokość i wysokość załadunku pozwolą określić liczbę metrów przestrzennych nasypowych.

Przykładowo skrzynia o wymiarach 3 × 2 m, załadowana do wysokości 1 m, zawiera około 6 mpn drewna. Po ułożeniu powinno z tego powstać około 4–4,2 mpu.

Zwróć uwagę na sposób załadunku

Warto sprawdzić, czy drewno jest równomiernie rozmieszczone na całej powierzchni skrzyni. Zdarza się, że przy burtach szczapy są ułożone staranniej, natomiast środek pozostaje luźniejszy, co może sprawiać wrażenie większej ilości drewna.

Zweryfikuj ilość po ułożeniu

Najpewniejszym sposobem kontroli jest ułożenie drewna i zmierzenie gotowego stosu. Pozwala to ocenić, czy dostarczona ilość odpowiada zamówieniu i stanowi podstawę do ewentualnej reklamacji.

Długość szczap ma znaczenie

Krótsze kawałki drewna zwykle układają się gęściej zarówno na stosie, jak i podczas transportu. Oznacza to mniejszą ilość pustych przestrzeni i korzystniejszy współczynnik przeliczeniowy.

Dlatego przy drewnie o długości około 25 cm z tej samej objętości nasypowej można uzyskać nieco więcej drewna po ułożeniu niż w przypadku szczap o długości 40–50 cm.

Najważniejsza zasada

Porównując oferty drewna opałowego, nigdy nie należy kierować się wyłącznie ceną za „metr”. Najpierw trzeba sprawdzić, o jaką jednostkę chodzi. Dopiero przeliczenie metrów przestrzennych nasypowych na metry przestrzenne układane pozwala rzetelnie ocenić, która oferta jest rzeczywiście korzystniejsza.

WAŻNE 

1. Najlepiej kup i  ułóż drewno na początku lata , by zdążyło wyschnąć na podwórku do sezonu grzewczego. Po tym terminie nie pomoże już żaden schemat rozstawiania drewna. Drewno przygotowane w środku lata będzie nadawało się do bezpiecznego palenia dopiero za rok.

2. Jeśli nie masz czasu i ochoty na samodzielne przygotowywanie drewna na zimę, dobrym pomysłem jest zakup drewna suchego, wysuszonego powietrznie lub w suszarni, ułożonego w skrzyniach.

3. Pamiętaj, by sprawdzać jakość kupowanego drewna. Jego wilgotność możesz sprawdzić za pomocą specjalnego wilgotnościomierza do drewna. 

4. Wysuszone drewno pije wodę jak gąbka, dlatego zapamiętaj, że rozładunek w intensywnym deszczu może zniweczyć efekty suszenia.

5. Drewno układaj w przewiewnej, zadaszonej drewutni, która ochroni opał przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi, jak deszcz czy śnieg.

6. Pamiętaj, że alternatywą może być też zakup brykietów zamiast drewna kominkowego. 

Dbając o najwyższy poziom obsługi oraz satysfakcję naszych klientów, konsekwentnie inwestujemy w rozwój wiedzy i kompetencji. Regularne szkolenia pozwalają nam jeszcze skuteczniej wspierać użytkowników urządzeń naszej produkcji i zapewniać im bezpieczeństwo, wydajność oraz komfort pracy instalacji grzewczych.

Każde spotkanie tradycyjnie rozpoczynamy od zwiedzania firmy. To dla uczestników doskonała okazja, aby zobaczyć „od kuchni", jak powstają nasze urządzenia, poznać proces produkcji oraz standardy jakości, które towarzyszą nam na każdym etapie pracy.

Podczas szkolenia uczestnicy mieli okazję pogłębić wiedzę m.in. w zakresie:

✅ nowości produktowych na rok 2026
✅ budowy i zasady działania palnika
✅ serwisowania palników pelletowych Comfort oraz Comfort Spin
✅ konfiguracji sterownika
✅ pierwszego uruchomienia – praktyki krok po kroku

Szkolenia łączą solidną dawkę wiedzy technicznej z praktycznym podejściem, dzięki czemu uczestnicy zdobywają realne umiejętności przydatne w codziennej pracy.

Każdy uczestnik po zakończeniu szkolenia otrzymuje certyfikat ukończenia wraz z autoryzacją do wykonywania przeglądów gwarancyjnych oraz pogwarancyjnych. To potwierdzenie kwalifikacji, ale przede wszystkim gwarancja profesjonalnej obsługi dla naszych klientów.

Stawiamy na jakość, rozwój i niezawodność bo wiemy, że nowoczesne technologie wymagają nowoczesnej wiedzy.

Polska odgrywa coraz ważniejszą rolę na europejskim rynku pelletu. Jako jeden z największych producentów w Europie, z roczną produkcją sięgającą około 2,3 mln ton, jest również liderem pod względem liczby certyfikatów Enplus. To właśnie dlatego Forum Pelletu przyciąga nie tylko krajowych uczestników, ale także ekspertów i przedstawicieli organizacji branżowych z całej Europy.

Program koncentruje się na sytuacji rynkowej w Polsce i Europie, trendach konsumenckich, rozwiązaniach technologicznych i kierunkach rozwoju. Nie zabraknie także czasu na networking i bezpośrednie rozmowy z liderami sektora. 

PROGRAM WYDARZENIA:

15 CZERWCA 2026 (PONIEDZIAŁEK)

08:30-9:45 Rejestracja uczestników, networking przy kawie

09:45 Otwarcie 11. Forum Pelletu

10:00-11:00 SESJA I: RYNEK PELLETU W POLSCE – CENY, SUROWIEC, PODAŻ I POPYT

1. Aktualna sytuacja i prognozy rozwoju rynku pelletu w Polsce, Agnieszka Kędziora-Urbanowicz, Polska Rada Pelletu

2. Sytuacja w branży drzewnej a dostępność surowca do produkcji pelletu, TBC

3. Pellet w strategii państwa – bilans i perspektywy, TBC

11:00-11:50 Sezon 2025/2026 – cenna lekcja dla branży? Panel dyskusyjny z udziałem ekspertów

Moderacja: Lech Bojarski, Magazyn Biomasa

11:50-12:20 Przerwa kawowa

12:20-13:00 SESJA II: GLOBALNY RYNEK PELLETU A POLSKA

1. Globalny rynek pelletu: ceny, kierunki dostaw i nowe perspektywy dla Polski, Marta Imarisio, Argus Media

2. Azja i Ameryka Południowa – nowi gracze na globalnym rynku pelletu, TBC

3. Polski pellet wobec zmian rynkowych we Włoszech, Matteo Favero, Associazione Italiana Energie Agroforestali

13:30-14:30 SESJA II: FABRYKA PELLETU W PRAKTYCE

1. Audyt, ISO 50001 i białe certyfikaty w branży pelletowej i drzewnej, Łukasz Sinkowski i Paweł Wysokulski – Pragmatic Energy Solutions

14:30-15:30 Lunch

15:30-16:30 Pellet z krajów bałtyckich – konkurencja czy szansa dla polskiego rynku? Panel dyskusyjny z udziałem ekspertów.

Moderacja: Daria Lisiecka, Magazyn Biomasa

16:30-17:10 SESJA IV: BEZPIECZEŃSTWO W PRODUKCJI PELLETU

1. Cyberbezpieczeństwo w zakładach pelletowych – jak chronić produkcję przed cyfrowymi zagrożeniami, TBC

2. Ochrona przeciwpożarowa w produkcji pelletu – od teorii do praktyki, Piotr Mielczarek, Firefly Polska

17:10-17:30 SESJA V: CERTYFIKACJA PELLETU

1. Jakość pelletu pod lupą – certyfikacja, kontrola rynku i odpowiedzialność branży, Adam Sarnaszek, Filip Kulesza, Biocontrol

18:00 BIEG PO ENERGIĘ, rekreacyjna trasa biegowa dla chętnych uczestników

17:30-20:00 Czas wolny 

20:00 Kolacja i program wieczorny

16 CZERWCA 2026 (WTOREK)

09:55 Otwarcie II dnia Forum Pelletu

10:00-11:00 SESJA VI: ZMIANY W LOGISTYCE DOSTAW PELLETU

1. Transport morski biomasy – przełomowa inwestycja w Polsce, TBC

2. Transport kolejowy i kołowy w branży pelletu, TBC

11:00-11:15 BAROMETR BRANŻY – WYNIKI ANKIETY

11:15-12:15 Loteria z nagrodami, networking

12:15 Zakończenie 11. Forum Pelletu

Zgodnie z danymi Bioenergy Europe, globalna produkcja pelletu drzewnego w 2024 r. osiągnęła wolumen na poziomie 48,3 mln ton, utrzymując się na zbliżonym poziomie do roku poprzedniego. Europa – mimo spadku produkcji do 22,7 mln ton – pozostaje największym regionem produkcyjnym na świecie, odpowiadając za ok. 40% globalnej podaży. Europa, mimo spadku produkcji o ok. 7% r/r (z 24,5 mln ton w 2023 r. do 22,7 mln ton w 2024 r.), pozostaje największym regionem produkcyjnym na świecie, odpowiadając za ok. 40% globalnej podaży. Najwięksi producenci to Niemcy, Francja oraz Polska.

Polska niezmiennie znajduje się w gronie dziesięciu największych producentów pelletu w Europie, z roczną produkcją szacowaną na poziomie ok. 1,8–2,0 mln ton, co plasuje ją wśród kluczowych państw tego segmentu rynku. Produkcja pelletu w Polsce opiera się głównie na wykorzystaniu produktów ubocznych przemysłu drzewnego, tj. trociny, zrębki drzewne czy inne pozostałości poprodukcyjne, co wzmacnia jej zgodność z zasadami gospodarki o obiegu zamkniętym.

Rysunek 1. Produkcja pelletu drzewnego w Europie w 2024 r. (tony)
Źródło: Bioenergy Europe, Pellets Statistical Report 2025 (EPC Survey 2025).

Rysunek 2. Produkcja pelletu drzewnego w Polsce od 2004-2024 r. (tony)
Źródło: Bioenergy Europe, Pellets Statistical Report 2025 (EPC Survey 2025).

Mapa produkcji pelletu jednoznacznie wskazuje na silną koncentrację zakładów produkcyjnych w Europie Środkowej i Zachodniej. Polska znajduje się w gronie liderów pośród krajów produkujących pellet drzewny w Europie, z roczną produkcją szacowaną na ok. 2,0 mln ton, porównywalną z Francją i wyższą niż w wielu państwach Europy Południowej. Długookresowy charakter rozwoju krajowego rynku pelletu potwierdza analiza danych historycznych. W latach 2004–2024 produkcja pelletu w Polsce wzrosła z poziomu marginalnego do jednego z najwyższych w UE, co wskazuje na trwałe zakorzenienie tego sektora w krajowym przemyśle drzewnym i energetycznym.

Dlaczego Polska branża pelletu drzewnego rozwija skrzydła na rynku krajowym - rozproszona produkcja, surowiec jako „wąskie gardło” i kurczący się eksport!

Polski rynek pelletu drzewnego wyrósł w ostatnich latach na jeden z najważniejszych w Europie. Jak już wspomniano w niniejszym tekście Polska wytwarza ok. 2,2–2,3 mln ton pelletu rocznie, co lokuje Nas jako kraj w ścisłej europejskiej czołówce. Jednocześnie łączna zdolność produkcyjna jest wyższa – szacowana na ok. 2,7 mln ton przy ok. 140 aktywnych zakładach (stan na 2023 r.), śmiało można doszacować, że łącznie jest to około 250-300 podmiotów zajmujących się produkcją, handlem czy dystrybucją pelletu drzewnego w Polsce. Ta różnica pomiędzy potencjałem a realnym wolumenem dobrze opisuje dzisiejszą specyfikę branży: o wyniku nie decyduje już wyłącznie popyt i moce produkcyjne, ale przede wszystkim dostępność surowca do produkcji.

Struktura zakładów: dużo średnich i małych, niewiele naprawdę dużych

Najbardziej charakterystyczną cechą polskiej branży pelletowej jest silne rozproszenie produkcji. Mamy wiele zakładów o relatywnie niewielkich mocach około 3-6 tyś, ton rocznie, często osadzonych w lokalnych łańcuchach dostaw (tartaki, zakłady stolarskie, przetwórstwo drewna). To odróżnia Polskę od rynków, na których dominują pojedyncze, bardzo duże instalacje. W efekcie średnia wielkość zakładu w Polsce jest niższa, a cały sektor jest bardziej wrażliwy na wahania podaży surowca do produkcji w postaci trocin czy zrębki drzewnej głównie pozyskiwanych z zakładów przerobu drewna jako pozostałości potartaczne. 

Wśród największych producentów wyróżniają się podmioty zintegrowane z przemysłem drzewnym, które mają przewagę dzięki stabilniejszemu dostępowi do surowca oraz możliwości bilansowania strumieni ubocznych z własnych procesów przetwórczych. Przykładem jest segment dużych, nowoczesnych instalacji tj. STELMET, Mr Garden, Tartak Olczyk, IKEA Industry, Barlinek czy MMJ, gdzie deklarowane moce sięgają nawet do 150 tys. ton rocznie wśród tych największych. Z drugiej strony, „kręgosłupem” rynku pozostają dziesiątki zakładów średnich i małych, działających w oparciu o lokalny surowiec i lokalnego odbiorcę, co łącznie daje wskazany na wstępnie wolumen produkcyjny w Polsce.

Z czego produkujemy pellet drzewny w Polsce?

W skali europejskiej podstawowym wsadem do produkcji pelletu drzewnego są pozostałości drzewne z przemysłu przetwarzającego drewno okragłe – przede wszystkim trociny, zrębka, wióry i pył drzewny (czyli strumienie uboczne tartaków i dalszego przerobu). W Polsce mechanizm jest analogiczny: kluczowe są powiązania z regionami o wysokiej aktywności tartacznej oraz dostęp do stabilnych dostaw surowca o powtarzalnych parametrach (wilgotność, frakcja, zanieczyszczenia). I tu dochodzimy do czynnika, który coraz częściej przesądza o „być albo nie być” zakładu: ciągłość dostaw. Nawet przy dostępnych mocach, brak surowca oznacza przestoje i spadek wykorzystania instalacji w pełnej jej mocy znamionowej. W 2024 r. sygnalizowano ryzyko spadku produkcji i ograniczeń zdolności (gdzie w materiałach branżowych pojawia się skala nawet rzędu ~200 tys. ton). 

Skutki moratorium (8 stycznia 2024 r.) na wycinkę — gospodarka kontra ochrona przyrody, wpływ na rynek bardziej „psychologiczny” niż wolumenowy

Wątek dostępności surowca w Polsce dodatkowo zaostrzyła debata wokół tzw. moratorium dotyczącego najcenniejszych przyrodniczo lasów. Polecenie Ministra Klimatu i Środowiska zostało wydane 8 stycznia 2024 r., a następnie było przedłużane (komunikat rządowy z 30 września 2024 r.).  Decyzja ta, wpisana w zobowiązania koalicyjne dotyczące ochrony 20% zasobów leśnych przed wycinką, miała charakter doraźny i była przedłużana w kolejnych miesiącach. 

W ujęciu wolumenowym resort wskazywał, że skala ograniczeń była niewielka. Z danych ministerstwa wynika, że ograniczenie pozyskania drewna o ok. 154 tys. m³ – co stanowiło ok. 0,4% planowanego rocznego pozyskania – nie zaburzyło ogólnego poziomu sprzedaży ani cen surowca. Jednak w niektórych nadleśnictwach objętych moratorium (Nadleśnictwo Białystok, czy Krosno) realizacja planów pozyskania drewna w 2024 r. przekroczyła nawet 90–100% planu, a łączna sprzedaż surowca nie spadła w stosunku do okresów sprzed moratorium. Zatem z perspektywy firm w branży przemysłu drzewnego m.in. zajmujacychs ię produkcją pelletu drzewnego równie ważny jest efekt niepewności: rynek reaguje na ryzyko, a ryzyko przekłada się na ceny i na skłonność do kontraktowania surowca „na dłużej”.

Zupełnie odmienne stanowisko prezentują Przedsiębiorcy z branży drzewnej oraz leśnicy, którzy od momentu ogłoszenia moratorium organizowali protesty, demonstracje i apele do rządu. Inicjatywy takie jak Protest Branży Drzewnej (w tym właściciele tartaków, zakładów usług leśnych i związki zawodowe leśników) wskazują na realne obawy firm z sektora o utrudniony dostęp do surowca, spadek zleceń i zagrożone miejsca pracy. Protestujący kilkakrotnie apelowali do premiera i resortu o natychmiastowe wycofanie moratorium oraz dialog z branżą, argumentując, że decyzje dotyczące zaostrzenia warunków pozyskania drewna były podejmowane bez konsultacji z przemysłem. Leśnicy z kolei alarmowali, że zmiany w użytkowaniu lasów bez szerokich konsultacji i oceny skutków gospodarczych mogą prowadzić do „destrukcji polskiego leśnictwa” oraz wzrostu bezrobocia w regionach uzależnionych od przemysłu leśno-drzewnego. Wskazywano na konieczność szacunku dla zawodu leśnika i stabilnej polityki gospodarki leśnej, a także apelowano o wycofanie moratorium lub jego rewizję. 

Dla sektora pelletu drzewnego, który zależy w dużej mierze od dostępności surowca ubocznego (trociny, wióry, zrębka), spory wokół moratorium potwierdziły, że kluczowym czynnikiem nie jest sama polityka ochronna, lecz szeroki kontekst dostępności surowca drzewnego w całym łańcuchu dostaw. Nawet niewielkie ograniczenie podaży może powiększyć presję cenową i zmniejszyć elastyczność w kontraktowaniu materiałów podlegających przetworzeniu — szczególnie w małych i średnich zakładach produkcyjnych.

Ile możemy wyprodukować, a ile produkujemy? W skrócie: możemy więcej niż produkujemy. Potencjał ok. 2,7 mln ton zestawiany z produkcją ok. 2,2–2,3 mln to pokazuje, że ograniczeniem bywa nie linia produkcyjna, tylko surowiec, logistyka i opłacalność przy bieżących cenach. 

Certyfikowany i niecertyfikowany: jakość rośnie, ale statystyka jest niepełna

Polski rynek jest dziś silnie „pociągnięty” w stronę jakości – w tym certyfikacji (ENplus, DINplus, Dobry Pellet- www.dobry-pellet.pl i inne systemy). Polska jest wskazywana jako lider pod względem liczby wydawanych certyfikatów ENplus w Europie. Jednocześnie sam system ENplus zaostrzał wymagania proceduralne (m.in. zmiany od 1 stycznia 2024 r., w tym dodatkowe niezapowiedziane pobrania próbek). Warto jednak jasno powiedzieć: w Polsce brakuje jednego, publicznego zestawienia, które rozdzielałoby krajową produkcję na „certyfikowaną” i „niecetryfikowaną” w ujęciu wolumenów (różne systemy, różny zakres łańcucha dostaw, część produkcji idzie luzem, część w worku, część w kontraktach lokalnych). Da się natomiast opisać trend: udział pelletu drzewnego certyfikowanego rośnie, bo odbiorca końcowy i dystrybutor coraz częściej oczekują potwierdzonej jakości, a rynek uczy się na doświadczeniach z okresu kryzysu energetycznego. 

Sprzedaż: lokalna dominuje, eksport po 2022 wyraźnie przygasł

Model sprzedaży pelletu w Polsce jest w dużej opiera się na lokalnej sprzedaży. Wynika to z kosztu transportu (samochody do 3,5 t), sezonowości i potrzeby szybkiej dostępności w szczycie grzewczym. Stąd dominują krótkie łańcuchy: producent → lokalny dystrybutor → odbiorca, a w ostatnich latach widać także wzrost kanałów „bezpośrednio pod drzwi”. Patrząd na eksport – szczególnie na rynki zachodnie – spadł on znacząco względem okresu sprzed 2022 r. nawet z 70% do 30%. Przyczyn jest kilka: zmiana relacji cen po szoku energetycznym 2022 r., większa niepewność surowcowa, rosnąca konkurencja cenowa oraz fakt, że polski popyt krajowy w sezonach grzewczych potrafi „wchłonąć” znaczną część produkcji.

Konsumpcja pelletu – Europa a struktura wykorzystania

Z perspektywy popytowej, światowa konsumpcja pelletu w 2024 r. osiągnęła rekordowy poziom 46,5 mln ton. Struktura wykorzystania pelletu drzewnego uległa dalszemu przesunięciu w stronę dużych instalacji przemysłowych – sektor industrialny (energetyka i CHP) odpowiada już za ok. 56% globalnej konsumpcji, podczas gdy sektor grzewczy (residential i commercial) stanowi ok. 44%. W Europie pellet drzewny pozostaje jednak przede wszystkim paliwem grzewczym, wykorzystywanym w nowoczesnych kotłach i urządzeniach małej mocy stosowanych w gospodarstwach domowych. Rok 2024 przyniósł dalszy wzrost zużycia pelletu w Europie. Całkowita konsumpcja tego biopaliwa w Europie osiągnęła 32,7 mln ton, co oznacza wzrost o 9,5% r/r. W odróżnieniu od trendów globalnych, gdzie dominującą rolę odgrywa sektor energetyki zawodowej, rynek europejski pozostaje rynkiem ciepła, opartym w dużej mierze na urządzeniach stosowanych w sektorze grzewczym tzw.  residential i commercial, czyli gospodarstwa domowe i budynki instytucjonalne tj. szkoły, urzędy, szpitale i inne.

Rysunek 3. Konsumpcja pelletu drzewnego łącznie w Europie w 2024 r.

Źródło: Bioenergy Europe, Pellets Statistical Report 2025 (EPC Survey 2025).

Jak widać z rysunku powyżej, sektor ogrzewnictwa indywidualnego i komercyjnego (residential <50 kW oraz commercial >50 kW) odpowiada w Europie za ok. 17,8 mln ton zużycia pelletu, co czyni go kluczowym segmentem rynku.

Rysunek 4. Konsumpcja pelletu drzewnego w sektorze grzewczym (residential i commercial) w Europie w 2024 r.

Źródło: Bioenergy Europe, Pellets Statistical Report 2025 (EPC Survey 2025).

Bezdyskusyjnie, Europa pozostaje największym rynkiem pelletu grzewczego na świecie. Dane na ww. rysunkach potwierdzają, że pellet w Europie pełni przede wszystkim funkcję lokalnego, odnawialnego paliwa grzewczego, szczególnie istotnego w regionach o rozproszonej zabudowie oraz ograniczonym dostępie do sieci gazowych i ciepłowniczych. Spośród krajów europejskich Polska należy do grupy tych o rosnącej konsumpcji w tym segmencie (+19% r/r).

Pellet w energetyce zawodowej – rosnąca rola w Europie i w Polsce

Pellet drzewny coraz to istotniejszą rolę odgrywa również w sektorze energetyki zawodowej. Jak pokazują dane Bioenergy Europe, w 2024 r. zużycie pelletu w europejskim sektorze energetycznym i ciepłowniczym (power & CHP) wzrosło o ponad 22% r/r – z 12,2 mln ton w 2023 r. do 14,9 mln ton w 2024 r. Oznacza to, że energetyka zawodowa stała się najszybciej rosnącym segmentem wykorzystania pelletu w Europie.

Wzrost ten widoczny jest szczególnie w krajach Europy Zachodniej i Północnej, gdzie pellet wykorzystywany jest do współspalania lub bezpośredniego spalania w jednostkach wytwórczych energii elektrycznej i ciepła systemowego. Dane te jednoznacznie wskazują, że biomasa drzewna w postaci pelletu pełni coraz ważniejszą funkcję w procesie dekarbonizacji sektora elektroenergetycznego i ciepłowniczego.

Rysunek 5. Konsumpcja pelletu drzewnego w energetyce zawodowej w Europie w 2024 r. (power & CHP).

Źródło: Bioenergy Europe, Pellets Statistical Report 2025 (EPC Survey 2025).

Jak wynika z rysunku powyżej zużycie pelletu w sektorze energetycznym wzrosło o 22,6% r/r, osiągając 14,9 mln ton. Analogiczny trend obserwowany jest w Polsce. Pellet drzewny znajduje coraz szersze zastosowanie w instalacjach wytwarzających energię elektryczną oraz ciepło systemowe. Obecnie zużycie pelletu drzewnego w krajowej energetyce zawodowej szacowane jest na blisko 600 tys. ton rocznie z tendencją zwiększania tego wolumenu rok do roku, co potwierdza rosnącą rolę tego biopaliwa nie tylko w ogrzewnictwie indywidualnym, ale również w systemach ciepłowniczych i elektroenergetycznych w Polsce.

Program „Czyste Powietrze” jako czynnik stabilizujący rynek w Polsce

Przechodząc już na krajowe podwórko, Polska wyróżnia się na tle Europy jako rynek, na którym pellet drzewny odgrywa istotną rolę w procesie odchodzenia od ogrzewania węglowego w budynkach jednorodzinnych. Kluczowym czynnikiem wspierającym ten proces pozostaje program rządowy „Czyste Powietrze” jako instrument publiczny we wspieraniu transformacji źródeł ciepła w budynkach jednorodzinnych, w ramach którego biomasa – w tym pellet – stanowi jedną z najczęściej wybieranych technologii grzewczych wśród beneficjentów.

Według danych Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, do 26 grudnia 2025 r. w programie Czyste Powietrze złożono ponad 1 mln wniosków, z czego znacząca część dotyczyła wymiany źródeł ciepła opartych na węglu, tzw. kopciuchów na urządzenia biomasowe. Choć tempo składania nowych wniosków w 2025 r. wyraźnie spowolniło, pellet pozostał stabilnym wyborem w grupie technologii kwalifikujących się do wsparcia – zwłaszcza w gospodarstwach domowych zlokalizowanych poza obszarami zgazyfikowanymi.

Rysunek 6. Liczba złożonych wniosków o dofinansowanie w programie „Czyste Powietrze” w naborze od 31.03.2025 r. (ujęcie tygodniowe)

Źródło: NFOŚiGW, oficjalne dane programu „Czyste Powietrze”, stan na 26.12.2025 r.

Spadek liczby wniosków w drugiej połowie 2025 r. odzwierciedla ogólne spowolnienie inwestycji modernizacyjnych, a nie rezygnację z technologii biomasowych. W praktyce jednak oznacza to, że pellet drzewny pozostał technologią pierwszego wyboru w wielu gospodarstwach domowych, szczególnie na obszarach wiejskich i w małych miejscowościach, gdzie alternatywne rozwiązania – takie jak pompy ciepła – napotykają bariery techniczne lub ekonomiczne. Zatem śmiało można stwierdzić, że na tle Europy, to właśnie Polska należy do grupy państw, w których publiczne instrumenty wsparcia miały realny wpływ na utrzymanie popytu na nowoczesne kotły pelletowe, nawet w okresie osłabienia sprzedaży urządzeń grzewczych obserwowanego w wielu krajach UE w latach 2023–2024. Dane Bioenergy Europe wskazują Polskę jako jeden z nielicznych rynków, gdzie liczba aplikacji dotyczących przejścia z paliw kopalnych na biomasę przewyższała zainteresowanie pompami ciepła. W tym kontekście pellet drzewny należy postrzegać nie jako technologię przejściową, lecz jako trwały element miksu energetycznego w sektorze ogrzewnictwa, szczególnie w regionach, gdzie warunki techniczne i ekonomiczne ograniczają zastosowanie innych zeroemisyjnych rozwiązań. Dalszy rozwój tego segmentu rynku będzie jednak w istotnym stopniu zależny od stabilności regulacyjnej, przewidywalności systemów wsparcia oraz spójności polityki klimatyczno-energetycznej na poziomie krajowym i unijnym.

Branża pelletu drzewnego w Polsce doczekała się przepisów regulujących parametry jakościowe pelletu drzewnego - Rozporządzenie jakościowe z 24 maja 2025 r. – przełom, o który walczyła branża

Dokładnie 24 maja 2025 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska w sprawie wymagań jakościowych dla pelletu i brykietu drzewnego, wydane 8 maja 2025 r. Regulacja ta stanowi krok milowy w porządkowaniu rynku i realizuje postulaty zgłaszane przez Polską Radę Pelletu od wielu lat. Po raz pierwszy wprowadzono obowiązkowe parametry jakościowe pelletu drzewnego – zarówno produkowanych w Polsce, jak i importowanych zza granicy (objętych procedurą celną), takie jak maksymalna wilgotność, zawartość popiołu, siarki i chloru oraz minimalna wytrzymałość mechaniczna. Jednocześnie jednoznacznie określono dopuszczalne źródła surowca – wyłącznie biomasa drzewna bez chemicznej obróbki i zanieczyszczeń. 

W przypadku pelletu drzewnego przeznaczonego do kotłów 3, 4 i 5 klasy energetycznej lub spełniających wymogi ekoprojektu, wymagania jakościowe będą odpowiadać klasie jakości A1 wg normy PN-EN ISO 17225-2, a więc m.in. będą musiały wykazać maksymalną dopuszczalną zawartość popiołu do 0,7% (a nie 1,20% jak w klasie jakości A12). Ministerstwo Klimatu i Środowiska podkreśla, że nowe przepisy mają ograniczyć spalanie paliw stałych z biomasy z domieszką chemicznie przetworzonych dodatków oraz tworzyw sztucznych w gospodarstwach domowych i instalacjach grzewczych o mocy do 1 MW. Obecnie nie wszystkie pellety i brykiety drzewne dostępne w sprzedaży spełniają wymagania jakościowe stawiane przez standardy europejskie serii ISO EN 17225. Zwiększenie kontroli nad jakością dostępnych na rynku biopaliw ma pomóc wyeliminować z rynku produkty niskiej jakości, a także ograniczyć emisje zanieczyszczeń do środowiska.

Nowe przepisy mają bezpośredni wpływ na ograniczenie emisji zanieczyszczeń i poprawę jakości powietrza, szczególnie w sektorze ogrzewnictwa indywidualnego i instalacji do 1 MW, gdzie jakość paliwa ma kluczowe znaczenie dla efektów środowiskowych. Dzięki zaostrzeniu wymagań dla biopaliwa, użytkownicy będą mieli dostęp do wyselekcjonowanych, wysokiej jakości produktów, co wpłynie pozytywnie na efektywność spalania oraz bezpieczeństwo zdrowotne i środowiskowe. 

Producenci czy firmy handlowe posiadający certyfikaty ENplus®, DINplus czy Dobry Pellet są w praktyce bardzo blisko spełnienia wymagań wynikających z polskiego rozporządzenia, ponieważ certyfikaty te obejmują zgodność z normą PN-EN ISO 17225-2, stały nadzór zewnętrzny, badania w akredytowanych laboratoriach oraz system identyfikowalności produktu. Nie zwalnia to jednak z obowiązku wystawiania świadectw jakości biopaliwa stałego oraz prowadzenia wymaganej dokumentacji dla każdej partii sprzedaży. Jednocześnie certyfikacja daje istotną przewagę rynkową – gotowe procedury, dane i parametry pozwalają szybciej i bezpieczniej dostosować się do nowych przepisów. Certyfikacja zapewni przejrzystość rynku, a także ochroni konsumentów przed zakupem paliw niskiej jakości. Nowe przepisy dotyczące pelletu drzewnego to zdecydowanie pozytywna zmiana, która podnosi standardy jakości i bezpieczeństwa biopaliw, jednocześnie wspierając walkę z zanieczyszczeniem powietrza oraz promując transparentność na rynku.

Nowe obowiązki i odpowiedzialność uczestników rynku pelletu drzewnego w Polsce

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, każdy producent i dystrybutor pelletu drzewnego ma obowiązek:

• przeprowadzania badań jakościowych w akredytowanym laboratorium,

• wystawiania świadectwa jakości biopaliwa stałego dla każdej partii produktu,

• przechowywania świadectw jakości przez okres co najmniej 2 lat,

• prawidłowego oznakowania opakowań, w tym wskazania klasy jakości (A1 lub A2) oraz przeznaczenia produktu,

• w przypadku importu – przeprowadzenia procedury celnej dopuszczenia do obrotu wraz z dokumentacją potwierdzającą klasę jakości.

Niedopełnienie obowiązków zagrożone jest grzywnami sięgającymi kilkuset tysięcy złotych, a w przypadku importu niekwalifikowanej biomasy – również odpowiedzialnością karną. Co istotne, odpowiedzialność ponoszą także osoby faktycznie zarządzające obrotem paliwem, niezależnie od formalnie zajmowanego stanowiska. Nowe regulacje tworzą realną szansę na uporządkowanie rynku, eliminację taniego i niebezpiecznego pelletu oraz odbudowę zaufania konsumentów. Ujednolicone zasady i obowiązkowa certyfikacja mogą wzmocnić konkurencyjność polskich producentów i wspierać eksport. 

Polska Rada Pelletu – kluczowy podmiot w uporządkowaniu rynku pelletu w Polsce

W 2025 r. rynek pelletu drzewnego w Polsce wszedł w nową fazę rozwoju, w której kluczową rolę odegrały uregulowania jakościowe, o które branża pelletowa zabiegała od lat. Należy jednoznacznie podkreślić, że to Polska Rada Pelletu (PRP) jest organizacją branżową, która konsekwentnie walczy o to, aby w Polsce można było kupić pellet tylko najwyższej jakości oraz aby objąć rynek systemem monitorowania i kontroli. Dzisiejszy stan regulacyjny jest bezpośrednim efektem wieloletnich działań PRP prowadzonych od 2017 r., dialogu z administracją publiczną oraz aktywnego udziału w pracach eksperckich i legislacyjnych.

Kolejne lata stawiają przed nami wiele wyzwań i możliwości, które to mogą jeszcze bardziej wzmocnić udział pelletu drzewnego na rynku lokalnym i zagranicznym. Należy zauważyć, że dzięki naszym wysiłkom Stowarzyszenie zostało w końcu zauważone przez decydentów, czego dowodem jest zaproszenie nas do dwóch Grup Roboczych w Ministerstwie Klimatu, mających na celu wypracowanie nowych przepisów dotyczących monitorowania jakości paliw stałych oraz rozwoju rynku biomasy dla ciepłownictwa systemowego. W obydwu tych grupach działamy bardzo aktywnie, a nasze postulaty i wnioski są brane pod uwagę. Ponadto w dalszym ciągu staramy się oddolnie promować dobrej jakości pellet drzewny i instalacje na pellet poprzez regularne publikacje newsletterów, komentarzy do czasopism branżowych, branie udziału w wydarzeniach branżowych w kraju i za granicą. W obecnym roku chcielibyśmy również aktywnie uruchomić promocję naszych członków w mediach społecznościowych i na portalach branżowych, oczywiście za ich zgodą i z ich pomocą w postaci przesyłanych nam materiałów promocyjnych. 

Polska Rada Pelletu skutecznie zatrzymała próby wprowadzenia zakazu używania biomasy, w tym pelletu, forsowane przez niektóre samorządy oraz województwa. Tutaj możemy odnotować już spore sukcesy: wycofanie takich zakazów dla pelletu w woj. pomorskim i mazowieckim, a obecnie trwa walka o usunięcie takowych z propozycji uchwał antysmogowych dla województwa warmińsko-mazurskiego. Warto jednocześnie wskazać, że w tym obszarze aktywności działamy wspólnie z innymi stowarzyszeniami reprezentującymi branżę kominkową, producentów urządzeń grzewczych oraz środowiska naukowe i ekologiczne, które połączyły z nami swoje siły.  

Ostatnim, ale niemniej ważnym sukcesem jest członkostwo w Kontrakcie Branżowym i Zespole doradczym przy premierze w sprawach rozwoju branży drzewnej w Polsce - to oczywiście bardzo duży wysiłek wielu członków stowarzyszenia, którzy czynnie uczestniczą w posiedzeniach zespołu i jego pracach. 

Branża pelletowa, która początkowo była niszowa, od kilku lat stała się ważnym elementem systemu ogrzewania domów. Do takiego postrzegania branży przyczyniła się działalność Polskiej Rady Pelletu.

Podsumowując wygląda na to, że zespół Polskiej Rady Pelletu będzie miał przed sobą kolejny pracowity okres! Wraz z wejściem w sezon grzewczy 2025-2026 branża pelletu po raz kolejny znajduje się w punkcie krytycznym z powodu braku dostępności surowca do produkcji pelletu. Zasadnicza różnica w stosunku do ubiegłego roku polega jednak na tym, że uczestnicy rynku są (lub powinni być) nieco lepiej przygotowani na wszystko, co ich czeka. Aby skierować sektor na spokojniejsze wody, potrzebna jest współpraca i chłodne głowy – miejmy nadzieję, że wszyscy razem uda nam się to osiągnąć.

To co daje nadzieje na przyszłość to analiza danych europejskich i krajowych, która wskazuje jednoznacznie, że pellet drzewny nie powinien być postrzegany jako rozwiązanie przejściowe. Zarówno skala produkcji, jak i struktura konsumpcji potwierdzają jego trwałą rolę w systemach ogrzewnictwa opartych na lokalnych zasobach odnawialnych. W warunkach polskich pellet drzewny stanowi istotne uzupełnienie transformacji energetycznej, wspierając redukcję emisji zanieczyszczeń przy jednoczesnym zachowaniu bezpieczeństwa energetycznego gospodarstw domowych. 

Nowe regulacje jakościowe, wywalczone w dużej mierze przez Polską Radę Pelletu, potwierdzają, że pellet drzewny w Polsce nie jest rozwiązaniem przejściowym, lecz trwałym elementem systemu energetycznego, obejmującym zarówno ogrzewnictwo indywidualne, jak i energetykę zawodową. Choć okres przejściowy do końca 2025 r. wiąże się z wyzwaniami organizacyjnymi i kosztowymi, w dłuższej perspektywie przepisy te premiują transparentność, jakość i uczciwą konkurencję.

Dalszy rozwój rynku pelletu w Polsce będzie jednak w istotnym stopniu zależny od stabilności regulacyjnej, przewidywalności systemów wsparcia oraz spójności polityki klimatyczno-energetycznej na poziomie krajowym i unijnym oraz dalszego dialogu pomiędzy administracją publiczną a branżą. W tym procesie Polska Rada Pelletu pozostaje kluczowym partnerem i gwarantem tego, że głos producentów i użytkowników pelletu jest realnie słyszany.

Szczególną siłą polskiego sektora są technologie odnawialne – nowoczesne pompy ciepła, kotły na pellet oraz kotły na zgazowanie drewna – rozwijane z myślą o wymagających warunkach klimatycznych i wysokich standardach eksploatacyjnych. To właśnie w tych segmentach polskie przedsiębiorstwa budują swoją pozycję konkurencyjną wobec producentów z Europy Zachodniej.

POTENCJAŁ BRANŻY – SKALA I DOJRZAŁOŚĆ

Polska dysponuje jednym z największych w Europie zapleczy produkcyjnych w segmencie urządzeń grzewczych. Wysoka koncentracja zakładów wytwórczych, rozwinięte łańcuchy dostaw oraz dostęp do wykwalifikowanej kadry technicznej pozwalają na sprawne projektowanie, testowanie i seryjną produkcję nowoczesnych urządzeń grzewczych wykorzystujących odnawialne źródła energii. W Polsce funkcjonuje ok. 250 firm produkujących urządzenia grzewcze na biomasę drzewną. Są to firmy duże zatrudniające do 1000 osób jak i mikro z zatrudnieniem do 10 osób.

Warunki klimatyczne Europy Środkowo-Wschodniej oraz wieloletnie doświadczenie w dostarczaniu urządzeń na rynki unijne wymusiły rozwój technologii charakteryzujących się wysoką trwałością, stabilnością parametrów pracy oraz odpornością na intensywną eksploatację. Dzięki temu urządzenia produkowane w Polsce są postrzegane jako rozwiązania w pełni gotowe do zastosowania również na najbardziej wymagających rynkach zagranicznych.

Zgodnie z danymi zawartymi w raporcie „Rola sektora komunalno-bytowego jako strategicznego filaru bezpieczeństwa energetycznego Polski”, sektor ten odpowiada za około 20% krajowego zużycia energii finalnej i obejmuje ponad 4 miliony budynków jednorodzinnych, które nie są podłączone do sieci ciepłowniczych. 

STRUKTURA TECHNOLOGICZNA PRODUKCJI

Polski sektor urządzeń grzewczych opiera się na solidnych fundamentach przemysłowych. Łączny potencjał produkcyjny krajowych producentów szacowany jest na około 200 tysięcy urządzeń grzewczych rocznie, obejmujących kotły na pellet, kotły na zgazowanie drewna oraz pompy ciepła. Rozbudowane zaplecze produkcyjne, doświadczone zespoły inżynierskie oraz własne działy badań i rozwoju umożliwiają szybkie dostosowanie produktów do wymagań poszczególnych rynków, zmian regulacyjnych oraz oczekiwań partnerów handlowych. Skala ta pozwala na realizację dużych wolumenów eksportowych oraz długoterminowych kontraktów handlowych.

Urządzenia grzewcze produkowane w Polsce spełniają rygorystyczne wymagania emisyjne obowiązujące w Unii Europejskiej, w tym normy ekoprojektu. Kotły na pellet oraz kotły na zgazowanie drewna to urządzenia w pełni automatyczne, wyposażone w zaawansowane systemy sterowania procesem spalania, modulacji mocy oraz integracji z buforami ciepła i systemami zarządzania energią. Równolegle, dynamicznie rozwija się segment pomp ciepła. Polscy producenci oraz dostawcy komponentów projektują urządzenia przystosowane do pracy w chłodniejszych strefach klimatycznych, w modernizowanych budynkach oraz w systemach hybrydowych. Technologie te charakteryzują się stabilnością parametrów pracy, wysoką sprawnością sezonową oraz odpornością na zmienne warunki eksploatacyjne

Polska branża urządzeń grzewczych jest przygotowana do dalszej ekspansji eksportowej, oferując rynkom zagranicznym rozwiązania certyfikowane, skalowalne i w pełni zgodne z unijnymi wymaganiami technicznymi i środowiskowymi.

POLSKI RYNEK URZĄDZEŃ GRZEWCZYCH

Polska to kraj o ponad 38‑milionowej populacji, z czego duża część mieszka w budynkach jednorodzinnych. Szacuje się, że kilka milionów takich obiektów nadal wymaga wymiany źródeł ciepła lub głębokiej termomodernizacji. Jest to bezpośrednim efektem historycznego uzależnienia od paliw kopalnych, rozproszonej zabudowy oraz dużego udziału starszych budynków w zasobie mieszkaniowym. Klimat Polski, charakteryzujący się długim sezonem grzewczym i niskimi temperaturami zimą, wymusza stosowanie urządzeń grzewczych o wysokiej niezawodności, stabilnej mocy oraz przewidywalnych kosztach eksploatacyjnych. To właśnie te uwarunkowania w istotny sposób wpływają na wybory technologiczne użytkowników końcowych.

Rys. 1 Wnioskowane źródła ciepłą w Programie Czyste Powietrze w roku 2025.

Dane rynkowe z 2025 roku pokazują wyraźną dominację technologii opartych na biomasie w segmencie nowoczesnych urządzeń grzewczych. W ujęciu wolumenowym kotły na biomasę odpowiadały za główny procent produkcji urządzeń objętych systemami wsparcia, natomiast pompy ciepła osiągały procentowo poziom ponad trzykrotnie niższy. Struktura ta potwierdza wysoką dojrzałość przemysłową technologii biomasowych oraz ich konkurencyjność kosztową i technologiczną. Jednocześnie dynamiczny rozwój segmentu pomp ciepła pokazuje zdolność polskich producentów do szybkiego skalowania nowoczesnych rozwiązań zgodnych z europejskimi trendami transformacji energetycznej.

Program „Czyste Powietrze” jest największym instrumentem wsparcia modernizacji źródeł ciepła w sektorze komunalno-bytowym w Polsce i jednocześnie najważniejszym źródłem danych o realnych preferencjach inwestorów indywidualnych. W 2025 roku dominującą rolę w programie „Czyste Powietrze” odgrywały kotły na biomasę. W poszczególnych miesiącach ich udział w składanych wnioskach sięgał około 70–77 procent. Pompy ciepła stanowiły około 20–25 procent wniosków, natomiast pozostałe technologie – w tym kotły gazowe kondensacyjne – miały udział marginalny, często nieprzekraczający kilku procent. Rok 2025 przyniósł zmianę w tym zakresie kontroli pomp ciepła . W regulaminie programu „Czyste Powietrze” wprowadzono dla pomp ciepła obowiązek przedstawiania raportów z badań wykonanych w akredytowanych laboratoriach.

Te liczby są niezwykle wymowne. Pokazują bowiem, że to właśnie biomasa stała się realnym filarem transformacji energetycznej w sektorze komunalno-bytowym, niezależnie od narracji promowanej w debacie publicznej. To gospodarstwa domowe, a nie strategie pisane przy biurkach, dokonały rzeczywistego wyboru technologii.

Dane te mają fundamentalne znaczenie dla oceny rynku. Pokazują bowiem, że to biomasa stała się rzeczywistym filarem transformacji energetycznej w polskim sektorze ogrzewnictwa indywidualnego. Wybory te nie są wynikiem teoretycznych modeli czy narracji marketingowych, lecz praktycznych decyzji podejmowanych przez gospodarstwa domowe, uwzględniających koszty inwestycyjne, bezpieczeństwo energetyczne oraz dostępność paliwa. Jednocześnie brak pełnych danych uniemożliwia rzetelną ocenę skutków programu. Nie wiadomo, ile urządzeń rzeczywiście pracuje zgodnie z deklarowanymi parametrami, ile zostało zamontowanych w sposób nieoptymalny i jakie będą długofalowe koszty tych decyzji – zarówno dla użytkowników, jak i dla systemu energetycznego.

Polska znajduje się w kluczowym momencie transformacji energetycznej sektora ogrzewnictwa indywidualnego. Dane rynkowe jednoznacznie wskazują, że biomasa oraz nowoczesne pompy ciepła stanowią fundament tej transformacji. Jednocześnie krajowy przemysł osiągnął wysoki poziom dojrzałości technologicznej i produkcyjnej. Polski rynek premiuje rozwiązania sprawdzone, efektywne kosztowo i dostosowane do realnych potrzeb użytkowników końcowych. Dla producentów oznacza to konieczność oferowania technologii nie tylko nowoczesnych, ale przede wszystkim funkcjonalnych i odpornych na zmienne warunki eksploatacyjne.

Dziś sektor komunalno-bytowy funkcjonuje pomiędzy Ministerstwem Klimatu i Środowiska, Ministerstwem Rozwoju i Technologii. W praktyce oznacza to brak jednego ośrodka decyzyjnego i brak odpowiedzialności co ma negatywny wpływ  na dalszy rozwój branży.

Sektor komunalno-bytowy – fundament bezpieczeństwa energetycznego– znalazł się w próżni decyzyjnej. Bez strategii, bez gospodarza i bez realnej ochrony interesu publicznego. To nie jest już problem techniczny. To problem systemowy.

Branża OZE poprzez swoje organizacje postuluje o:

•          jednoznaczne przypisanie kompetencji jednemu resortowi,

•          utworzenie wyspecjalizowanej jednostki (departamentu lub pełnomocnika rządu),

•          zapewnienie realnego wpływu tej struktury na programy wsparcia i regulacje.

Bez tego sektor będzie nadal dryfował pomiędzy instytucjami, a decyzje będą zapadać w sposób chaotyczny i nieskoordynowany.

Branża funkcjonuje dziś bez długoterminowej wizji rozwoju , postuluje opracowanie krajowej mapy drogowej, która:

•          określi kierunki rozwoju technologicznego na najbliższe 10–15 lat,

•          wskaże rolę poszczególnych technologii (biomasa, pompy ciepła, rozwiązania hybrydowe),

•          uwzględni realne uwarunkowania klimatyczne, infrastrukturalne i społeczne Polski,

•          będzie spójna z polityką przemysłową i energetyczną państwa.

Więcej artykułów o podobnej tematyce znajdziesz w dziale: Paliwa (drewno opałowe, pellet, brykiet) i akcesoria kominkowe

By ułatwić to zadanie, redakcja magazynu Świat Kominków przygotowała praktyczne porady dotyczące kupna i odpowiedniego przygotowania drewna na sezon grzewczy. Zobacz poniżej o czym warto pamiętać:

Metr drewna to nie zawsze metr drewna. Jak nie przepłacić za opał?

Kupując drewno opałowe, wielu inwestorów porównuje wyłącznie cenę za „metr”. Problem w tym, że pod tym pojęciem mogą kryć się różne jednostki miary. W efekcie oferta wyglądająca na atrakcyjną może po przeliczeniu okazać się droższa od konkurencyjnej. Warto więc wiedzieć, czym różni się metr sześcienny od metra przestrzennego oraz jak prawidłowo porównywać ceny drewna.

Podstawowe jednostki miary drewna

Metr sześcienny (m³)

Metr sześcienny, potocznie nazywany kubikiem, oznacza objętość czystego drewna bez pustych przestrzeni. Jest to bryła o wymiarach 1 × 1 × 1 m całkowicie wypełniona drewnem. Tę jednostkę stosują między innymi Lasy Państwowe przy sprzedaży surowca.

Metr przestrzenny układany (mpu)

Metr przestrzenny układany to drewno pocięte i połupane, starannie ułożone w stosie. W objętości uwzględnia się zarówno drewno, jak i przestrzenie powietrzne pomiędzy szczapami. W zależności od długości i kształtu drewna 1 mpu odpowiada zazwyczaj około 0,65–0,70 m³ drewna litego.

Metr przestrzenny nasypowy (mpn)

Metr przestrzenny nasypowy oznacza drewno wrzucone luźno do skrzyni ładunkowej, kontenera lub przyczepy. Ze względu na dużą ilość pustych przestrzeni zawiera mniej drewna niż metr przestrzenny układany o tej samej objętości.

Jak przeliczać metry drewna?

W praktyce sprzedaży drewna kominkowego o długości szczap około 25–35 cm przyjmuje się orientacyjnie, że:

• 1 mpu  odpowiada  około 1,4–1,5 mpn,
• 1 mpn odpowiada około 0,65–0,70 mpu.

Ważne -Należy jednak pamiętać, że są to wartości przybliżone. Rzeczywisty współczynnik zależy od długości szczap, sposobu połupania drewna oraz staranności jego ułożenia.

Dla przykładu z 10 mpn drewna po ułożeniu w drewutni uzyskamy zazwyczaj około 6,5–7 mpu.

Tabela orientacyjnych przeliczeń

Wartości mają charakter orientacyjny i mogą różnić się w zależności od rodzaju oraz przygotowania drewna.

Która oferta jest korzystniejsza?

Załóżmy, że dwóch sprzedawców oferuje drewno grabowe:

Dostawca A – 350 zł za mpn

Dostawca B – 480 zł za mpu

Na pierwszy rzut oka tańsza wydaje się oferta pierwsza. Aby porównać ceny, należy sprowadzić je do tej samej jednostki.

Przy współczynniku 0,70:

350 zł ÷ 0,70 = 500 zł za mpu

Przy współczynniku 0,65:

350 zł ÷ 0,65 = 538 zł za mpu

Oznacza to, że rzeczywista cena drewna od Dostawcy A wynosi około 500–540 zł za metr przestrzenny układany. W tym przypadku korzystniejsza okazuje się oferta Dostawcy B, mimo wyższej ceny wyjściowej.

Dobre rady  przy zakupie drewna?

Ustal jednostkę przed zamówieniem

Podczas rozmowy ze sprzedawcą warto od razu zapytać, czy cena dotyczy metra przestrzennego układanego czy nasypowego. Dobrą praktyką jest również ustalenie, ile metrów układanych powinno pozostać po rozładunku i ułożeniu drewna.

Sprawdź objętość ładunku

Przed rozładunkiem można zmierzyć wewnętrzne wymiary skrzyni ładunkowej. Długość, szerokość i wysokość załadunku pozwolą określić liczbę metrów przestrzennych nasypowych.

Przykładowo skrzynia o wymiarach 3 × 2 m, załadowana do wysokości 1 m, zawiera około 6 mpn drewna. Po ułożeniu powinno z tego powstać około 4–4,2 mpu.

Zwróć uwagę na sposób załadunku

Warto sprawdzić, czy drewno jest równomiernie rozmieszczone na całej powierzchni skrzyni. Zdarza się, że przy burtach szczapy są ułożone staranniej, natomiast środek pozostaje luźniejszy, co może sprawiać wrażenie większej ilości drewna.

Zweryfikuj ilość po ułożeniu

Najpewniejszym sposobem kontroli jest ułożenie drewna i zmierzenie gotowego stosu. Pozwala to ocenić, czy dostarczona ilość odpowiada zamówieniu i stanowi podstawę do ewentualnej reklamacji.

Długość szczap ma znaczenie

Krótsze kawałki drewna zwykle układają się gęściej zarówno na stosie, jak i podczas transportu. Oznacza to mniejszą ilość pustych przestrzeni i korzystniejszy współczynnik przeliczeniowy.

Dlatego przy drewnie o długości około 25 cm z tej samej objętości nasypowej można uzyskać nieco więcej drewna po ułożeniu niż w przypadku szczap o długości 40–50 cm.

Najważniejsza zasada

Porównując oferty drewna opałowego, nigdy nie należy kierować się wyłącznie ceną za „metr”. Najpierw trzeba sprawdzić, o jaką jednostkę chodzi. Dopiero przeliczenie metrów przestrzennych nasypowych na metry przestrzenne układane pozwala rzetelnie ocenić, która oferta jest rzeczywiście korzystniejsza.

WAŻNE 

1. Najlepiej kup i  ułóż drewno na początku lata , by zdążyło wyschnąć na podwórku do sezonu grzewczego. Po tym terminie nie pomoże już żaden schemat rozstawiania drewna. Drewno przygotowane w środku lata będzie nadawało się do bezpiecznego palenia dopiero za rok.

2. Jeśli nie masz czasu i ochoty na samodzielne przygotowywanie drewna na zimę, dobrym pomysłem jest zakup drewna suchego, wysuszonego powietrznie lub w suszarni, ułożonego w skrzyniach.

3. Pamiętaj, by sprawdzać jakość kupowanego drewna. Jego wilgotność możesz sprawdzić za pomocą specjalnego wilgotnościomierza do drewna. 

4. Wysuszone drewno pije wodę jak gąbka, dlatego zapamiętaj, że rozładunek w intensywnym deszczu może zniweczyć efekty suszenia.

5. Drewno układaj w przewiewnej, zadaszonej drewutni, która ochroni opał przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi, jak deszcz czy śnieg.

6. Pamiętaj, że alternatywą może być też zakup brykietów zamiast drewna kominkowego. 

Konferencja, zwiedzanie i bankiet

Obchody rozpoczną się w piątek, 5 czerwca. Po przyjeździe i zakwaterowaniu uczestnicy wezmą udział w konferencji poświęconej zagadnieniom związanym z działalnością środowiska kominiarskiego. W programie znalazło się również zwiedzanie Sandomierza oraz uroczysty bankiet inaugurujący XXIX Ogólnopolskie Święto Kominiarzy. Wieczór uświetnią pokazy historyczne przygotowane przez grupę „Sarmata”.

Uroczysty przemarsz ulicami Sandomierza

Najbardziej widowiskowym punktem obchodów będzie sobota, 6 czerwca. O godzinie 11:00 w Bazylice Katedralnej w Sandomierzu rozpocznie się Msza Święta w intencji kominiarzy. Następnie uczestnicy przejdą w uroczystym przemarszu ulicami Starego Miasta na Rynek Główny.

Organizatorzy zapraszają mieszkańców Sandomierza oraz turystów do wspólnego uczestnictwa w przemarszu, który od lat stanowi jeden z najbardziej rozpoznawalnych elementów święta. Czarny galowy strój kominiarski, sztandary cechowe i wieloletnie tradycje zawodu tworzą wyjątkową oprawę wydarzenia.

Po południu uczestnicy wezmą udział w obiedzie oraz rejsie statkiem po Wiśle. Wieczorem odbędzie się wspólne spotkanie integracyjne i oficjalne zakończenie święta.

Komin awaryjny — komin bezpieczeństwa. Głos rozsądku i głos praktyka

Od wielu lat obserwuję, jak zmienia się budownictwo jednorodzinne. Domy są coraz cieplejsze, szczelniejsze i bardziej energooszczędne. To oczywiście dobry kierunek - mniejsze straty energii, niższe koszty ogrzewania i mniejsze obciążenie dla środowiska. Problem zaczyna się wtedy, gdy w pogoni za energooszczędnością zapominamy o podstawowej kwestii: bezpieczeństwie  użytkowników budynku w sytuacjach awaryjnych.

W nowoczesnych domach pasywnych i energooszczędnych bardzo często rezygnuje się z tradycyjnych urządzeń grzewczych - był taki trend . Źródłem ciepła są pompy ciepła, ogrzewanie elektryczne, rekuperacja itp. Wszystko działa dobrze - dopóki jest prąd lub nie ma awarii.

Jako kominiarz patrzę na to z innej strony niż projektant czy deweloper. W praktyce widzimy, co dzieje się podczas awarii sieci energetycznych, silnych mrozów czy problemów z infrastrukturą. Wystarczy kilkadziesiąt godzin bez energii elektrycznej, aby nowoczesny dom stał się po prostu zimny i niebezpieczny dla mieszkańców.

Drugim problemem jest nadmierna szczelność budynków. Coraz częściej spotykamy się z objawami tzw. syndromu chorego budynku: bólem głowy, zmęczeniem, podrażnieniem oczu, problemami z koncentracją czy złym samopoczuciem. O przyczynach technicznych powinni mówić specjaliści od wentylacji i jakości powietrza, ale kominiarze od dawna wiedzą jedno - świeże powietrze nadal pozostaje podstawą zdrowego domu. Czasami najprostszym i najskuteczniejszym rozwiązaniem jest zwykłe otwarcie okna.

Największy problem pojawia się jednak wtedy, gdy nowoczesny budynek zostaje całkowicie pozbawiony możliwości awaryjnego ogrzewania.

W historii budownictwa taki problem już dostrzegano. W czasach zimnej wojny w wielu budynkach projektowano tzw. kominy awaryjne -kominy bezpieczeństwa. Miały one umożliwić podłączenie prostego urządzenia grzewczego w sytuacji kryzysowej. Dziś wielu uważa to za relikt przeszłości. Moim zdaniem niesłusznie.

Wystarczy przypomnieć sytuację z Teksasu z lutego 2021 roku. Potężne mrozy i awarie sieci energetycznej pozbawiły miliony ludzi ogrzewania. W domach opartych wyłącznie na systemach elektrycznych zabrakło ciepła. Doszło do tragedii - były przypadki zamarznięć i śmiertelnych zatruć tlenkiem węgla, gdy ludzie próbowali ogrzewać się prowizorycznymi metodami rozpalając np grille w domu.

To nie są abstrakcyjne scenariusze. Także w Polsce zdarzają się wielodniowe przerwy w dostawie prądu, awarie sieci ciepłowniczych czy skutki gwałtownych zjawisk pogodowych. Do tego dochodzi jeszcze sytuacja geopolityczna za naszą wschodnią granicą, która pokazuje, jak szybko można zostać bez podstawowych mediów.

Dlatego uważam, że warto wrócić do idei kominów bezpieczeństwa.

Każdy nowo budowany dom powinien mieć możliwość podłączenia awaryjnego źródła ciepła — nawet prostego pieca czy kuchni na drewno, pozwalających nie tylko ogrzać pomieszczenie, ale również przygotować posiłek. Nie chodzi o prosty powrót do przeszłości, ale o rozsądne zabezpieczenie domu na sytuacje wyjątkowe.

Warto zauważyć, że podobne podejście zaczynają przyjmować także kraje skandynawskie, np  w Norwegii coraz częściej podkreśla się znaczenie alternatywnego, niezależnego źródła ogrzewania w budynkach mieszkalnych.

Z punktu widzenia praktyka sprawa wygląda bardzo prosto: nowoczesny dom powinien być nie tylko energooszczędny, ale również odporny na sytuacje kryzysowe.

Dlatego uważam, że każdy bezpieczny dom powinien posiadać awaryjny komin bezpieczeństwa.

Wiesław Zabawa
Prezes Międzywojewódzkiego Cechu Kominiarzy

Wystąpienia inauguracyjne koncentrowały się wokół bezpieczeństwa energetycznego państwa, roli krajowego przemysłu w transformacji energetycznej oraz konieczności budowy silnych lokalnych łańcuchów dostaw w sektorze OZE.

Podczas konferencji wyraźnie wybrzmiał głos ekspertów branżowych oraz środowiska naukowego, którzy zgodnie podkreślali konieczność prowadzenia transformacji energetycznej w oparciu o polskie technologie, krajowe kompetencje i lokalny przemysł. Istotnym elementem debaty była również zgodność przedstawicieli różnych środowisk politycznych uczestniczących w wydarzeniu co do potrzeby wdrażania rozwiązań wspierających polskich producentów oraz wzmacniania krajowego łańcucha dostaw technologii energetycznych.

W trakcie konferencji Izba Gospodarcza Urządzeń OZE i Polskiego Przemysłu zaprezentowała dokument „Drogowskaz wdrożenia Local Content w Polsce” oraz projekt wytycznych dla samorządów dotyczących stosowania kryteriów Local Content, jakości, bezpieczeństwa dostaw i odporności gospodarczej w zamówieniach publicznych. Dokumenty te mają zostać przekazane Premierowi RP i zawierają rekomendacje dotyczące wdrażania rozwiązań wspierających polski przemysł urządzeń OZE, lokalnych wykonawców oraz krajowe bezpieczeństwo energetyczne. Podkreślono również potrzebę odejścia od dominacji kryterium najniższej ceny w zamówieniach publicznych na rzecz jakości, bezpieczeństwa i udziału krajowego przemysłu.

W pierwszym panelu dyskutowano o finansowaniu rozwoju krajowego przemysłu OZE, roli banków rozwojowych oraz wsparciu inwestycji w modernizację sektora komunalno-bytowego. Podkreślano potrzebę zwiększenia dostępności kapitału dla polskich producentów technologii energetycznych. Drugi panel koncentrował się na potencjale produkcyjnym i innowacyjnym polskiego przemysłu urządzeń grzewczych i OZE, zwracając uwagę na rozwój technologii, znaczenie badań oraz rosnącą konkurencyjność polskich firm na rynku europejskim. W trzecim panelu omówiono rolę sektora komunalno-bytowego w transformacji energetycznej, w tym modernizację ogrzewnictwa indywidualnego, poprawę jakości powietrza oraz znaczenie krajowych technologii w zapewnieniu bezpieczeństwa dostaw energii cieplnej.

Zwieńczeniem części merytorycznej była debata podsumowująca, w której uczestnicy wskazywali na kluczowe wyzwania i kierunki rozwoju polskiego sektora OZE, podkreślając konieczność dalszej współpracy między nauką, przemysłem i administracją.

Wydarzenie zakończyło się uroczystą galą wręczenia nagród „Orzeł Polskiego Przemysłu OZE”, podczas której wyróżniono szerokie grono osób i instytucji zasłużonych dla rozwoju krajowego sektora odnawialnych źródeł energii.

HF Inverter Polska zostało uhonorowane zarówno z okazji jubileuszu 20-lecia działalności, jak i za wieloletni wkład w rozwój technologii automatyki, efektywności energetycznej oraz wsparcie przemysłu i infrastruktury energetycznej. Podkreślono znaczenie firmy dla rozwoju nowoczesnych systemów sterowania i technologii wspierających ograniczanie zużycia energii.

Plum Sp. z o.o. otrzymała wyróżnienie nie tylko z okazji 40-lecia działalności, ale również za rozwój nowoczesnych technologii elektroniki, automatyki i inteligentnych systemów zarządzania energią. Podczas gali wskazano, że firma jest jednym z przykładów nowoczesnego polskiego przemysłu technologicznego, posiadającego własne zaplecze badawcze i produkcyjne oraz realnie wpływającego na rozwój krajowych technologii energetycznych. 

Wyróżnienia jubileuszowe otrzymały także firmy: METALTERES S.C. M. & T. Rybczyńscy za 50 lat obecności na rynku. Podkreślono ich wkład w rozwój technologii automatyki, elektroniki i urządzeń grzewczych oraz budowę silnego zaplecza przemysłowego w Polsce.

W trakcie gali wyróżniono także Cech Zdunów Polskich za łączenie wieloletniej tradycji rzemieślniczej z nowoczesnym podejściem do energetyki odnawialnej oraz promowanie rozwiązań opartych na lokalnych zasobach energetycznych.

Podczas gali uhonorowano przedstawicieli nauki, którzy w sposób szczególny łączą świat badań z praktyką przemysłową. Wyróżnienie otrzymał prof. Krzysztof Mudryk za inicjowanie współpracy nauki z przemysłem i tworzenie przestrzeni dla rozwoju innowacji technologicznych w sektorze OZE. Nagrodzono również prof. Pawła Obstawskiego za rozwój zaplecza badawczo-laboratoryjnego, które umożliwia testowanie i wdrażanie nowoczesnych technologii energetycznych oraz wzmacnia konkurencyjność polskich rozwiązań.

Istotną część gali stanowiło także uhonorowanie partnerów branżowych i przedsiębiorstw, które od lat współtworzą polski sektor OZE. 

Wyróżnienia i podziękowania otrzymały również firmy Tech Sterowniki Sp. z o.o., KOŁTON Sp. z o.o., Blaze Harmony Sp. z o.o., DEFRO R. Dziubeła Sp. k. MCD Electronics Sp. z o.o. oraz Odwierty.eu S.A. za wkład w rozwój nowoczesnych technologii OZE, systemów grzewczych, automatyki i rozwiązań poprawiających efektywność energetyczną.

Szczególne podziękowania skierowano do partnera strategicznego konferencji – Elektrodynamika Sp. z o.o. – za największy wkład w organizację wydarzenia oraz aktywne wspieranie inicjatyw służących rozwojowi polskiego przemysłu technologii energetycznych.

Szczególne wyróżnienia trafiły także do przedstawicieli parlamentu i administracji publicznej. Poseł Krzysztof Mulawa został wyróżniony za podjęcie w Sejmie tematu nierównego traktowania polskich producentów technologii OZE i wprowadzenie tej kwestii do debaty państwowej.

Z kolei poseł Janusz Kowalski otrzymał wyróżnienie za wieloletnie zaangażowanie w obronę polskiego przemysłu OZE i aktywne wspieranie krajowych przedsiębiorstw w debacie publicznej. 

Szczególne podziękowania skierowano również do dr Konrada Wojnarowskiego, Sekretarz Stanu w Ministerstwie Energii, za bezpośrednie działania w sytuacjach kryzysowych na rynku paliw i realne zaangażowanie w dialog z przemysłem.

Wicemarszałek Sejmu RP Krzysztof Bosak został uhonorowany nagrodą główną „Orzeł Polskiego Przemysłu OZE” za konsekwentne podkreślanie znaczenia krajowego przemysłu w transformacji energetycznej oraz obronę interesów polskich producentów. Symbol nagrody – orzeł w koronie – jest wyrazem siły, odpowiedzialności i dążenia do niezależności gospodarczej. Został on również przedstawiony na obrazie wykonanym przez 13-letnią Malwinę Żmudę, który został uroczyście wręczony podczas gali. Szczególnie symboliczny wymiar miało zaangażowanie młodego pokolenia – inicjatywa i artystyczny wkład młodzieży pokazują, że wrażliwość na tematykę przyszłości, gospodarki i tożsamości przemysłowej pojawia się już wśród najmłodszych, co stanowi ważny i pozytywny sygnał dla całego środowiska.

Konferencja i gala w Toruniu stały się miejscem szerokiej debaty o przyszłości polskiej energetyki i pokazały, że rozwój krajowych technologii OZE powinien opierać się na współpracy przemysłu, nauki i administracji oraz na konsekwentnym wzmacnianiu polskiego potencjału technologicznego i produkcyjnego.

Dziś rozstrzyga się, czy miliardy złotych przeznaczane na transformację energetyczną będą budowały polskie fabryki, miejsca pracy i krajowe technologie, czy dalej będą transferowane do zagranicznych koncernów. Dla mnie jako Prezesa Izby Gospodarczej Urządzeń OZE i Polskiego Przemysłu to nie jest już tylko dyskusja o energetyce. To jest walka o przyszłość polskiego przemysłu, polskich przedsiębiorców i bezpieczeństwo gospodarcze państwa.

Od lat jasno pokazujemy, że transformacja energetyczna nie może odbywać się kosztem krajowych producentów zrzeszonych w Izbie. Polskie firmy inwestowały w zakłady produkcyjne, laboratoria badawcze, miejsca pracy i rozwój technologii. Nie możemy dopuścić do sytuacji, w której publiczne pieniądze wydawane są w Polsce, ale realne korzyści gospodarcze trafiają poza granice naszego kraju.

Dlatego podczas konferencji w Toruniu zaprezentowaliśmy kompleksowy dokument kierunkowy dotyczący natychmiastowego wdrożenia zasad Local Content w jednostkach samorządu terytorialnego oraz programach publicznych. To nie są hasła polityczne ani ogólne deklaracje. To gotowy katalog konkretnych rozwiązań prawnych 
i organizacyjnych, które można wdrożyć praktycznie od zaraz.

Jeżeli rządzącym rzeczywiście zależy na ochronie polskich przedsiębiorców, bezpieczeństwie gospodarczym i wzmacnianiu krajowego przemysłu, ten dokument powinien zostać wdrożony jak najszybciej. Dzisiaj nie potrzeba kolejnych konferencji i deklaracji. Potrzebne są realne mechanizmy, które sprawią, że środki publiczne będą pracowały na rzecz polskiej gospodarki.

Jakie działania w tym zakresie planuje Izba?

Przygotowany przez Izbę dokument zawiera konkretne rekomendacje dla JST i administracji rządowej dotyczące stosowania kryteriów jakości, bezpieczeństwa dostaw, odporności gospodarczej oraz bezpieczeństwa cyfrowego w zamówieniach publicznych.

Bardzo wyraźnie pokazujemy, że cena nie może być jedynym kryterium wyboru. Samorządy powinny premiować rozwiązania gwarantujące realny serwis w Polsce, dostępność części zamiennych, bezpieczeństwo cyfrowe oraz udział krajowej produkcji 
i europejskich łańcuchów dostaw.

Szczególnie ważny jest dla nas §12 dokumentu dotyczący programów publicznych. Wprost wskazujemy tam konieczność:

• obowiązkowej listy ZUM dla wszystkich kategorii urządzeń,
• obowiązkowej listy kwalifikowanych wykonawców i instalatorów,
• weryfikacji parametrów urządzeń wyłącznie na podstawie badań z akredytowanych laboratoriów,
• wykluczenia finansowania urządzeń bez realnego serwisu i części zamiennych w Polsce,
• premiowania urządzeń produkowanych w Polsce oraz rozwiązań posiadających zaplecze techniczne i serwisowe na terytorium RP,
• wymagań dotyczących bezpieczeństwa cyfrowego i lokalizacji serwerów na terenie RP lub UE,
• kontroli praktyk sprzedażowych i odpowiedzialności wykonawców.

To są rozwiązania, które realnie chronią beneficjenta, samorząd i polskiego przedsiębiorcę. Widzieliśmy już w Polsce, czym kończy się brak kontroli jakości, brak odpowiedzialności wykonawców i dopuszczanie urządzeń bez realnej weryfikacji parametrów.

Jakie zagrożenia widzi dziś Izba dla polskiego sektora OZE?

Największym zagrożeniem jest utrata krajowych kompetencji przemysłowych i technologicznych. Jeżeli transformacja energetyczna będzie opierała się wyłącznie na imporcie urządzeń, Polska stanie się jedynie rynkiem zbytu dla zagranicznych producentów. To oznacza osłabienie polskiego przemysłu, utratę miejsc pracy 
i uzależnienie technologiczne.

Bardzo niebezpieczne jest również dalsze wydawanie publicznych pieniędzy bez uwzględniania bezpieczeństwa dostaw, serwisu czy odporności gospodarczej. Dzisiaj mówimy już nie tylko o urządzeniach grzewczych, ale także o systemach cyfrowych, sterownikach, aplikacjach i danych użytkowników. Dlatego w naszym dokumencie bardzo mocno podkreślamy kwestie bezpieczeństwa cyfrowego oraz lokalizacji infrastruktury IT i serwerów na terenie RP lub UE.

A jakie są największe szanse dla polskiego przemysłu?

Polski przemysł ma ogromny potencjał. Dysponujemy nowoczesnymi zakładami produkcyjnymi, własnym zapleczem badawczo-rozwojowym i coraz silniejszą kadrą inżynierską. Mamy firmy, które są w stanie skutecznie konkurować na rynku europejskim. Potrzebujemy jednak państwa, które zacznie wreszcie wspierać własną gospodarkę.

Ogromną szansą jest rozwój energetyki rozproszonej oraz sektora komunalno-bytowego. To właśnie ten sektor odpowiada za bezpieczeństwo cieplne milionów polskich rodzin. Bardzo ważną rolę odgrywają tutaj również nowoczesne technologie biomasowe oraz pellet produkowany z pozostałości tartacznych. W naszym dokumencie wyraźnie wskazujemy, że pellet powinien być traktowany jako strategiczny krajowy zasób energetyczny wzmacniający odporność państwa i lokalne łańcuchy dostaw.

Jak Pan podsumuje ostatni rok działalności Izby?

To był bardzo intensywny rok. Izba aktywnie uczestniczyła w pracach nad zmianami programu „Czyste Powietrze”, wielokrotnie alarmując o zagrożeniach związanych z brakiem kontroli jakości urządzeń oraz konieczności ochrony polskich producentów. Byliśmy obecni podczas komisji sejmowych, konsultacji publicznych, spotkań w ministerstwach oraz debatach branżowych.

Bardzo ważnym wydarzeniem była również konferencja zorganizowana w Sejmie RP pod hasłem „Krajowy przemysł OZE w polityce energetycznej – niewykorzystany potencjał czy świadome pominięcie?”. Pokazaliśmy tam, że bezpieczeństwo energetyczne Polski nie może opierać się wyłącznie na imporcie technologii.

Dzisiaj coraz więcej środowisk – zarówno przemysłowych, naukowych, jak i politycznych – zaczyna rozumieć, że bez ochrony krajowych kompetencji technologicznych Polska nie zbuduje trwałego bezpieczeństwa energetycznego.

Jakie są dziś największe wyzwania dla Izby i całej branży?

Największym wyzwaniem pozostaje stworzenie stabilnego modelu transformacji energetycznej, który będzie wspierał cele klimatyczne, ale jednocześnie chronił polską gospodarkę i krajowy przemysł.

My jako Izba pokazaliśmy już konkretne rozwiązania. Przygotowaliśmy gotowy dokument kierunkowy dla samorządów i administracji państwowej. Teraz czas na decyzje polityczne. Jeżeli państwo naprawdę chce wspierać polskich przedsiębiorców, chronić miejsca pracy i budować bezpieczeństwo gospodarcze Polski, wdrożenie zasad Local Content powinno nastąpić natychmiast.